Reuzenbrok barnsteen gevonden in Engelse Noordzee

Een Urker korvisser heeft uit de Noordzee een stuk barnsteen in zijn net opgehaald en meegenomen. Het stuk weegt 6,9 kg, en behoort daarmee tot de grootste stukken barnsteen die gevonden zijn. Even interessant is de vindplaats: tussen Doggers Bank en de Engelse kust, slechts 60 km ten oosten van Scarborough.

Barnsteen, hars van naaldbomen, wordt vooral gevonden in de zuidelijke Oostzee. Kleine stukjes zijn langs de stranden van de Oostzee niet al te zeldzaam. Deze barnsteen is afkomstig van een bos dat in het Eoceen, 30 à 40 miljoen jaar geleden, in Zweden moet hebben gestaan. Vandaar is het materiaal door rivieren zuidwaarts vervoerd, en tenslotte aan de kust van Scandinavië in zee neergelegd.

In het Pleistoceen zijn stukken barnsteen als zwerfsteen door het ijs verder over het noorden van Europa verspreid. Volgens D. Schlee, die het grote stuk barnsteen heeft beschreven (Grondboor en Hamer, nov./dec. '95), is het waarschijnlijk door een westelijk gerichte ijsstroom tijdens de eerste grote Scandinavische vergletsjering (Elster-vergletsjering) naar de vindplaats in de westelijke, toen droge, Noordzee vervoerd. De ijsranden van de latere vergletsjeringen bleven verder uit de Engelse kust. Natuurlijk kan men niet uitsluiten dat het stuk barnsteen door deze latere vergletsjeringen in de Noordzee is gedeponeerd en daarna door smeltwater naar de Engelse kust is vervoerd.

Het stuk barnsteen moet voor dat het opgevist werd, al enige tijd aan de oppervlakte van de zeebodem hebben gelegen: het was met kokerwormen begroeid, behalve op een vers breukvlak. Het grote stuk moet dus tot voor kort nog groter zijn geweest. Wie het stuk wil zien, moet naar Stuttgart reizen, waar het in de verzamelingen van het 'Staatliches Museum für Naturkunde' is opgenomen.

    • A. Brouwer