Kookles op de kibboets

Enkele boerderijen en huizen aan een landweggetje tussen Noordwolde en Boijl, in de Friese gemeente Weststellingwerf, vormen tezamen Oosterstreek. Tegenover boerderij 'Boerenvreugd' staat basisschool 'Matthijsje'. De school werd elf jaar geleden opgericht door ouders die sinds 25 jaar in Steenwijk een leefgemeenschap vormen. 'We zijn een soort kibboets: de school wordt gevormd door de gezinnen. De scheiding tussen school en huis is diffuus', zegt orthopaedagoog Nelianne de Boo (44). 'We zijn hechte vrienden en doen aan ecologische landbouw. We delen alles met elkaar.' Een paar keer per jaar gaan de ouders met de kinderen het land op: aardappelen rooien, wortels trekken, onkruid wieden en geiten, kippen en konijnen voeren.

De Boo beheert de huiskamer, waar twee meisjes op de zitbank een kaartje leggen. 'Hier komen kinderen tot zichzelf als ze even geen zin hebben in les. We willen kinderen alle facetten van het leven leren en niet alleen cognitieve vaardigheden opdringen.' Op de school werken vier leerkrachten die samen tweeenhalve voltijdsaanstelling delen. Ouders lopen in en uit. In de keuken schilt een moeder samen met twee kinderen aardappelen voor de stamppot: kookles. Twee andere kinderen in te lange schorten wassen af aan een te hoog aanrecht. In het handarbeidlokaal zaagt een vader uit triplex rendieren en timmert een andere vader decorstukken voor het toneel. In een ander lokaal maakt een moeder samen met enkele kinderen vilten poppetjes. Een moeder met conservatorium leidt het schoolorkestje. Maar, los van de extreme ouderparticipatie is 'Matthijsje' 'ook een gewone school', zegt De Boo. 'We voldoen aan de kerndoelen voor het basisonderwijs en met de Cito-toetsen scoren we ver boven het landelijke gemiddelde.'

Een gele schoolbus - aangeschaft door de ouders - staat bij het schoolplein geparkeerd. Daarmee worden iedere ochtend de veertig kinderen uit Havelte, Nijenveen, Steenwijk, Noordwolde en Wapserveen opgehaald en 's middags weer thuisgebracht. De rest van de dag zorgt de chauffeur voor de koeien en schapen.