Weizman roept Duitsers op te waken voor nazisme

BONN, 17 JAN. De Duitse bevolking moet waakzaam blijven tegen racisme en “elke neiging tot neonazisme” de kop indrukken. Deze waarschuwing heeft de Israelische president Ezer Weizman gisteren uitgesproken in een toespraak tot een verenigde vergadering van Bondsraad en Bondsdag in Bonn.

Hij prees de vriendschap en samenwerking tussen Israel en het democratische Duitsland, maar zei ook dat hem niet makkelijk was gevallen een bezoek aan de Bondsrepubliek te brengen.

“Het is voor mij niet eenvoudig om in dit land te zijn, de herinneringen te horen en de stemmen die uit zijn bodem opklinken. Het is niet eenvoudig, hier te staan en tot u, mijn vrienden in dit huis, te spreken”, zei de 71-jarige president gisteren in een volgepakte, muisstille Bondsdag.

Weizman, die zijn rede in het hebreeuws hield, is de eerste Isrealische president die een officieel (vierdaags) bezoek aan het verenigde Duitsland brengt. Hij is, na de Amerikaanse presidenten Nixon en Reagan en de Franse president Mitterrand, het vierde buitenlandse staatshoofd dat in het Duitse nationale parlement het woord heeft gevoerd. De in Israel geboren vroegere luchtmacht-generaal, via zijn vrouw familie van de vermoorde premier Rabin en neef van de vroegere president Chaim Herzog, zei dat hij over de vermoorde joden in Hitler-Duitsland slechts kan treuren en hun nagedachtenis gedenken. “Maar ik kan niet in hun naam vergeven”, voegde hij daaraan toe.

Volgens Weizman is het vredesproces in het Midden-Oosten de belangrijkste ontwikkeling in de geschiedenis van de staat Israel. Dat proces bevindt zich nu op een hoogtepunt, al dreigen terroristische groepen en fundamentalistische islamitische staten het te doorkruisen. “Nog huilt het bloed tot ons uit de aarde”, zei hij, en besloot zijn rede met de hoop dat de vrede “spoedig en in onze tijd” gevonden mag worden, “Amen”.

De Israelische president, die een staande ovatie kreeg, kwam dit keer niet terug op een opvatting waarmee hij zowel in Israel als Duitsland aandacht had getrokken en die hij zondagavond in Berlijn in een podiumdebat met jongeren nog eens had herhaald. Namelijk dat hij het onbegrijpelijk vindt dat joden in Duitsland wonen en niet in de staat Israel. Die opvatting is op de Duitse t.v. door joodse jongeren in de Bondsrepubliek (“wij zijn geen joden der tweede klasse”) en Ignatz Bubis, voorzitter van de Centrale Raad der joden in Duitsland (“ik ben een Duitser die het joodse geloof aanhangt”) gekritiseerd. Bubis wees er trouwens op dat Weizman ook joodse burgers in andere staten, in de VS en België bijvoorbeeld, in dezelfde zin toespreekt.

Dat Weizman zijn mening gisteren niet herhaalde had wellicht mede te maken met het welkomstwoord van Bondsdagpresident Rita Süssmuth. Zij heette de president welkom “in een ander, democratisch en op Europa gericht Duitsland, dat uit haat en volkenmoord, oorlog en verdrijving de nodige consequenties getrokken heeft en zich van zijn verantwoordelijkheid bewust is”. Mevrouw Süssmuth had joodse medeburgers bedankt “die de wil en de kracht opbrengen om zich hier politiek en maatschappelijk te engageren en onze democratie te vertrouwen”.

    • J.M. Bik