Louter loftuitingen in Duits-Nederlands drugsdebat

AMSTERDAM, 15 JAN. Ondanks recente harde kritiek van de Duitse regering op het Nederlandse drugsbeleid viel er gisteravond geen onvertogen woord in een Duits-Nederlands drugsdebat in Amsterdam. De ene na de andere, al dan niet Duitse spreker zong in politiek-cultureel centrum de Balie de lof van het Nederlandse gedogen. Met klem adviseren Klaus Klingner, sinds acht jaar minister van justitie van de Duitse deelstaat Sleeswijk Holstein, en Margarethe Nimsch, minister van volksgezondheid van Hessen, Nederland zijn liberale beleid voort te zetten. Ze hebben de Nederlandse steun hard nodig in hun 'strijd' tegen de Bondsregering, die een veel repressiever beleid voorstaat dan zij.

Het gesprek in De Balie heeft het karakter van een verbroedering na de 'felle kritiek' die de Beierse conservatief Lintner, de Duitse staatssecretaris van binnenlandse zaken, vorige week in de Frankfurter Allgemeine tot Nederland richtte. Duitslands pogingen om drugs te bestrijden hebben volgens Lintner geen effect zolang drugs in Nederland overvloedig aanwezig zijn. Klingner en Nimsch stellen dat dit 'slechts' het standpunt is van de Bondsregering. In elf van de zestien Duitse deelstaten, waaronder Hessen en Sleeswijk Holstein, is het beleid geënt op het Nederlandse model. Het Duitse Constitutionele Hof, het hoogste rechtscollege, staat dit toe. Bonn kan daaraan niets veranderen.

Nimsch (lid van de Grünen) beschrijft de drugsscene in Frankfurt, waar zij van 1989 tot 1995 wethouder van volksgezondheid was. Aan het eind van de jaren tachtig had het repressieve drugsbeleid gefaald. De politie kwam in opstand: zo ging het niet meer. Vervolgens, aldus Nimsch, is men in Nederland gaan kijken. Nu heeft Frankfurt een omvangrijk methadonprogramma en ook 'gebruikersruimten', zoals die in Nederland nu onder meer door de PvdA worden bepleit. De koerswijziging had volgens Nimsch succes: de criminaliteit daalde en de gezondheid van de drugsgebruikers verbeterde. Het drugsbeleid is ten dele gefinancierd door bedrijven in Frankfurt, meldt Nimsch, dit met het oog op de kandidatuur van Frankfurt als vestigingsplaats voor de Europese Bank.

In Sleeswijk Holstein is het drugsbeleid volledig geïntegreerd in het gezondheidsbeleid, aldus minister Klingner (SPD). De politie gedoogt geen openlijke drugshandel en gebruikers die betrapt worden moeten hun drugs inleveren, maar ze worden niet vervolgd. Sleeswijk Holstein bereidt een proef voor met legale verkoop van drugs bij apothekers. Ook Nederland is daaraan toe, vindt de Amsterdamse strafrechtgeleerde Rüter, die naast Klingner in het forum zit. Rüter: “Het Nederlandse beleid is succesvol. Toch is er een hele rits hoofdcommissarissen die zegt: Zo kan het niet langer. Het beslag dat de drugscriminaliteit legt op de politie en het gevangeniswezen is te groot. Maar we hebben niet de moed om ook de verkoop te reguleren, zodat drugs niet meer van de maffia hoeft te worden betrokken.”

Het publiek in De Balie zit op dezelfde lijn als het forum. Kohl en Chirac zijn arrogante kwasten die van hun privé-meninkjes Europese politiek proberen te maken. De Nederlandse regering heeft geen ruggegraat omdat zij zich iets van deze heren aantrekt. Minister Sorgdrager krijgt een pluim van oud-ambassadeur in Duitsland J.G. van der Tas, omdat zij tenminste nog heeft geprobeerd het Nederlandse standpunt te verdedigen in Le Figaro. Het emotionele pleidooi van Van der Tas (“Laat de Nederlandse regering de moed hebben dit beleid vol te houden en zich niet omver te laten blazen door de Frans-Duitse as!”) wordt beloond met een gul applaus van de zaal.

Nimsch en Klingner pleiten voor meer samenwerking op de manier van het reeds enige jaren bestaande verbond tussen 35 'European cities on drugspolicy'. Deze club moet zich ook vooral niets aantrekken van de tegenbeweging 'European cities against drugs', die wordt aangevoerd door Stockholm. Volgens Rüter horen behalve Stockholm alleen enige dorpen en steden in Portugal en Griekenland tot deze tegenbeweging. De enige Nederlandse plaats die lid is, is Hulst. Maar zoals ook medestanders van Kohl, Chirac en Lintner ontbreken, wordt de stem van Hulst vanavond niet gehoord.