Damrak stoicijns onder chaos in de VS

ROTTERDAM, 13 JAN. De Amsterdamse effectenbeurs trok zich in de afgelopen week soms opvallend weinig aan van de invloedrijke beurs van New York. Ondanks verliezen op Wall Street sloot de AEX-index van belangrijkste fondsen de week af met een winst van in totaal ruim 5 punten op 502,81 punten.

Er was voor Amsterdamse beleggers deze week echter alle reden de heftige koersbewegingen in de Verenigde Staten niet serieus te nemen. Terwijl Wall Street heen en weer geslingerd werd tusssen sneeuwstormen en een voortslepend begrotingsconflict, ondervond de Amsterdamse effectenbeurs vooral de positieve invloed van een dalende lange rente. Het rendement op de toonaangevende tienjarige staatsobligatie eindigde de week op 5,89 procent.

Woensdag en donderdag hield de beurs de verliezen beperkt ondanks forse koersdalingen - met respectievelijk 70 en 100 punten - van de Dow Jones in New York. Philips moest even door de knieën toen het Amerikaanse Motorola - ook een producent van chips en telecommunicatie-apparatuur - met negatieve berichten naar buiten kwam. Later herstelde het aandeel Philips. Over de gehele week resulteerde een winst van een gulden op 62,90 gulden.

Eén van de opvallende stijgers was Heineken. Sinds januari laat “het meest internationale biermerk ter wereld”, zoals M. van Dongen van Iris Research het bewonderend uitdrukt, een vrijwel ononderbroken stijgende lijn zien. “Alleen van medio november tot eind vorig jaar was er een korte pauze”, signaleert G. Rijk van ING Barings.

Volgens Rijk hebben de tegenvallende cijfers die Asia Pacific Breweries (APB) medio december naar buiten bracht “enige negatieve invloed” gehad op de koers van Heineken. APB rapporteerde een lichte winststijging, maar topman Koh Poh Tiong sprak enige zorg uit over de toekomst. ABP - waarin Heineken een belang heeft van 42,5 procent - draagt niet meer dan 5 procent bij aan de winst van het concern. Voor een onderneming die een derde van de volume-omzet uit Azië haalt ligt berichtgeving uit deze regio echter zeer gevoelig.

Sinds begin dit jaar heeft Heineken de opgaande trend weer te pakken. In de afgelopen week steeg het aandeel bijna 7 gulden tot 301,50. Voor deze forse opwaartse koerscorrectie heeft Rijk nauwelijks een verklaring. “Misschien dat de gevolgen van genoemde negatieve berichtgeving rond ABP tenslotte beginnen weg te ebben.” Voor de positieve trend van Heineken op langere termijn - op 10 maart 1995 noteerde het aandeel nog een koers van iets boven de 193 gulden - zijn daarentegen voldoende verklaringen voorhanden.

“Heineken is in het afgelopen jaar door Amerikaanse beleggers als brouwerij ontdekt”, zegt Rijk. “Zij realiseren zich dat het aandeel veel aantrekkelijker is dan bijvoorbeeld dat van de Amerikaanse brouwer Anheuser Busch. Anheuser behaalt 75 procent van de omzet op de thuismarkt in de Verenigde Staten. Zowel Anheuser in de VS als Heineken in West Europa heeft te maken met een verzadigde thuismarkt. Heineken behaalt echter een veel groter gedeelte van de omzet in groeimarkten.”

Rijk ziet voor Heineken zelfs in West Europa nog expansie-mogelijkheden. “Het marktaandeel van premium-merken als Heineken en Amstel ligt daar nog beneden de vijf procent.” In sommige Europese landen bestaat nog veel ruimte voor expansie,” stelt hij. Ook de halfjaar cijfers, die ondanks negatieve valuta-invloeden een stevige winst- en omzetgroei lieten zien, stemmen beleggers optimistisch.

In het kielzog van Heineken wist ook Grolsch zich op het Damrak enigszins te herstellen. Gisteren sloot het kleine Nederlandse bierfonds de week af met een opmerkelijke koerssprong van twee gulden op precies 61 gulden. Analisten zien geen reden waarom de koersbewegingen van Heineken en Grolsch, dat over de gehele week 4 gulden winst boekte, parallel zouden moeten verlopen. Deze week gepubliceerde jaarcijfers van de Poolse marktleider Elbrewery bieden wel een verklaring voor de koerswinst van het aandeel Grolsch.

Het bedrijf heeft sinds vorig jaar een belang van 25 procent in Brewpole, een onderneming die op haar beurt een meerderheidsbelang heeft in Elbrewery. De produktiecapaciteit van Elbrewery is vergelijkbaar met die van Grolsch voor de Nederlandse markt. Woensdag maakte de Poolse onderneming bekend dat de omzet in 1995 met 58,5 procent is gestegen. Het marktaandeel nam toe van 15 tot 18 procent.

Hoewel de winst over het eerste halfjaar zoals verwacht ruim 11 procent hoger uitkwam heeft Grolsch volgens Rijk in het afgelopen jaar “iets teleurgesteld” en lag de koersontwikkeling van het aandeel “een beetje stil.” Ook het 15-procents belang dat Grolsch begin november verwierf in de kleine onafhankelijke brouwer Gulpen zorgde nauwelijks voor enthousiasme onder beleggers.

Iris toont zich optimistischer over Grolsch. Volgens analist Van Dongen verloopt de in 1994 aangekondigde efficiency-operatie waarbij in drie tot vier jaar 130 arbeidsplaatsen moet verdwijnen sneller dan verwacht. Bovendien biedt de Poolse markt uitstekende groeikansen. Ook de resultaten van de samenwerking met het Britse Bass dat in Groot Brittannië Grolsch brouwt en distribueert zijn voor Iris een reden het aandeel nog steeds als koopwaardig te beschouwen.

    • Michiel van Nieuwstadt