Major roept Tories op rijen te sluiten

LONDEN, 8 JAN. De Britse premier, John Major, heeft zijn Conservatieve Lagerhuisfractie gisteren gewaarschuwd dat ze de Labourpartij aan de macht brengt als ze de rijen niet sluit.

In een tv-programma van de BBC verklaarde Major dat de Conservatieven de volgende nationale verkiezingen nog steeds kunnen winnen, ook al hebben ze in de opiniepeilingen een gigantische achterstand op Labour. Maar hij waarschuwde dat de Tories hun vijfde achtereenvolgende verkiezingsoverwinning ook kunnen verspelen. “Als de Conservatieve partij de mogelijkheden die in het verschiet liggen niet weet te gebruiken en ze vergooit door onderlinge twisten, verliest ze de verkiezingen.”

Met het tv-vraaggesprek probeerde de premier de eenheid in zijn partij te herstellen voordat het Lagerhuis morgen het kerstreces beëindigt. Als de parlementsleden zich morgen in de banken wurmen, zal het Conservatieve Lagerhuislid Emma Nicholson zich voor het eerst voegen bij de oppositie. Net voor de jaarwisseling liep ze over naar de Liberaaldemocraten, nadat haar Conservatieve partijgenoot Allan Howarth al enkele maanden geleden naar Labour was overgestapt. Door die desertie is de meerderheid van de Tories in het Lagerhuis gedaald tot vijf zetels. Die marge zal het komende halfjaar door tussentijdse verkiezingen nog worden verkleind. Meer afvalligen in de Conservatieve Lagerhuisfractie vergroten de kans op vervroegde verkiezingen, terwijl de regering die volksraadpleging zo lang mogelijk wil uitstellen: tot het voorjaar van volgend jaar.

“Britse kiezers houden niet van partijen die overhoop liggen met zichzelf”, verklaarde Major. Hij benadrukte dat geen van beide vleugels van de Tories de kans krijgt om de partij te domineren en dat er binnen de “tolerante, pragmatische, brede vrijzinnige” Conservatieve beweging altijd plaats voor zowel links als rechts zal zijn. Daarmee reageerde hij op het verwijt van de overgelopen Emma Nicholson en een aantal geestverwanten binnen de Tory-linkervleugel dat de partij een zwaai naar rechts heeft gemaakt. “De partij beweegt zich centrum-rechts, is altijd centrum-rechts geweest en blijft centrum-rechts”, verzekerde Major.

De oppositiepartijen deden Majors bezweringen af als het gekronkel van een lijk in ontbinding. “Het is afgelopen met de Conservatieven als serieuze, politieke regeringsmacht”, liet Labour-leider Tony Blair vanuit Singapore weten. “Ze hebben geen idee wat ze met regeren willen bereiken.” En de vice-partijleider van de Liberaaldemocraten, Alan Beith, verklaarde: “Wat de premier een brede, vrijzinnige beweging noemt, is een verscheurde partij die volledig afhankelijk is van de rechtervleugel.”

    • Dick Wittenberg