Hoofdverdachte hotelfraude Aruba niet terug naar cel

ROTTERDAM, 29 DEC. De rechtbank in Oranjestad (Aruba) heeft eind vorige week aanzienlijk lichtere straffen opgelegd aan een hoofdverdachte en enkele andere betrokkenen bij de fraude met het Beta-hotel, die het eiland al jaren bezighoudt. Eén verdachte werd vrijgesproken.

Hoofdverdachte notaris J.R. Croes kreeg een geldboete van 4000 gulden en 180 dagen gevangenisstraf, waarvan 56 dagen voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaar. Tegen Croes was op 30 november drie jaar celstraf geëist. Omdat hij al 124 dagen in voorarrest heeft gezeten, hoeft hij niet terug naar de gevangenis.

Tegen drie andere betrokkenen, onder wie de prominente hoteleigenaar E. de Veer, waren gevangenisstraffen van twaalf maanden geëist. Maar De Veer werd vorige week vrijgesproken en de twee anderen kregen elk een geldboete van 2.500 gulden.

In de Arubaanse hotelfraude is op grote schaal valsheid in geschrifte gepleegd, bij de aanvraag van overheidsgaranties en de opstelling van contracten voor de bouw. De Italiaanse aannemer van het Beta-hotel vertrok bovendien met een groot deel van de bouwsom onder het mom van faillissement toen het hotel nog lang niet was voltooid. Zowel de Arubaanse als de Nederlandse regering is door de fraude zwaar benadeeld.

De rechtbank in Aruba achtte vier van de strafbare feiten die notaris Croes ten laste waren gelegd niet bewezen. Hij werd alleen veroordeeld wegens gebruikmaking van valse geschriften: het zenden van brieven met een onjuiste inhoud aan de regering en vervalsing van het aandeelhoudersregister van Beta Enterprises, de onderneming die speciaal voor de bouw van het hotel was opgericht.

Volgens het openbaar ministerie heeft Croes de leiding gehad in het fraudescenario waarmee de Arubaanse overheid overtuigd moest worden dat de hotelonderneming 15 procent (8 miljoen dollar) zelf in het project zou steken. Alleen dan zou Aruba een garantie verlenen voor de rest van de bouwkosten, ongeveer 50 miljoen dollar.

Officier van Justitie Hartjes overweegt inmiddels hoger beroep in te stellen. Volgens Hartjes bevat het rechterlijke vonnis enkele onduidelijkheden en hij meent dat boetes van enkele duizenden guldens “niet adequaat zijn in zaken waarbij het om miljoenen draait”.

De Arubaanse Justitie poogt nog enkele buitenlandse hoofdverdachten in de Beta-zaak voor de rechter te krijgen. Het gaat daarbij onder anderen om de Nederlandse topman Ch. Smeets van de internationale trustketen Citco en de Italiaanse aannemer Spartaco Ghini die een groot deel van de bouwsom opstreek.

Smeets, voor de Arubaanse wet ook een buitenlander, zou volgens justitie een rol hebben gespeeld in het onder valse voorwendselen verkrijgen van een overheidsgarantie voor de bouw.

Die destijds afgegeven garantie kan Aruba nog zo'n honderd miljoen gulden kosten, een bedrag waarvoor Nederland wellicht zal moeten bijspringen. Smeets heeft altijd ontkend, en heeft gezegd dat hijzelf is misleid door zijn jeugdvriend Croes. De bankier probeert uit alle macht te voorkomen dat hij voor het gerecht moet verschijnen.