Voorkeur musea

BOEDDHA'S Zijn levenswandel en zijn attributen, verbeeld in goud, zilver, brons en steen, sieren al vanaf de zesde eeuw tot heden vele tempels en miljoenen huisaltaren. Jan Fontein, oud museumdirecteur van het Museum of Fine Arts in Boston, selecteerde ongeveer honderd bruiklenen uit drie musea in Thailand, het voormalige Siam. De boeddha's van Siam. T/m 15 april in de Nieuwe Kerk op de Dam in Amsterdam. Dag van 10-18u; 1 jan gesloten.

METZ & CO Met Liberty-stoffen en japonnen die rages ontketenden en met meubels van Rietveld en Van der Leck die minder goed verkochten was Metz & Co in het begin van deze eeuw een vooruitstrevend warenhuis. De ontwerpen van Rietveld en Van der Leck, die vanaf 1930 voor Metz werkten, waren pas echt van spartaanse eenvoud. Triplex en canvas, staal, vurehout en hier en daar wat draadglas waren de materialen voor de meubels. Van der Lecks werk domineert de tentoonstelling in het Stedelijk Museum en het is altijd weer onthutsend om te zien hoe armetierig die meubels er 65 jaar later uitzien. Metz-design t/m 18 febr in het Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam. Ma t/m zo 11-17u.

ARY SCHEFFER Tweehonderd jaar geleden werd Ary Scheffer geboren in Dordrecht en daarom wijdt de stad de komende maanden diverse evenementen aan de schilder. Hij was een van de best betaalde schilders van de Franse Romantiek, wiens werk veelvuldig door collega's werd gekopieerd, maar zijn oeuvre zakte weg in de vergetelheid. Het is vooral de sympathie waarmee Vincent van Gogh over enkele religieuze stukken van Scheffer schreef, waardoor zijn naam ook in onze eeuw nog een bekende klank kreeg. Het Dordrechts museum , dat een grote Scheffer-collectie huisvest, exposeert nu ruim tachtig schilderijen, waaronder bruiklenen uit Frankrijk, Engeland en Polen. Ook is het Parijse atelier van de kunstenaar, waarin nu het Musée de la vie romantique is gevestigd, in Dordt gereconstrueerd. Ary Scheffer, gevierd romanticus t/m 10 mrt in het Dordrechts Museum, Museumstraat 40, Dordrecht, di t/m za 10-17u., zo en feestdgn 13-17u.

ANDRIESSE Emmy Andriesse is in de eerste plaats die ene foto: die van de jongen met het pannetje. Broodmager, met piekerige haardos en in korte broek en gehavende schoenen die hem maten te groot lijken, is hij in de hongerwinter op weg naar een gaarkeuken. Die jongen met zijn lege pannetje werd hèt symbool van honger en ontbering. De opname hangt nu in het Stedelijk Museum in Amsterdam, samen met ander het werk van Emmy Andriesse. T/m 14 jan in het Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam. Ma-zo 11-17u.

DA VINCI Verreweg de meeste ruimte in de expositie is ingeruimd voor de maquettes en modellen van Leonardo's werktuigbouwkundige fantasieën: de handaangedreven hefschroef, de houten tank, de parachute, de met een veer opgewonden automobiel, ze zijn er allemaal. Daarnaast is er een uitgebreide selectie van Leonardo's anatomische studies, schilderijen en het pièce de résistance: de terra cotta buste van Christus als jonge man. Leonardo da Vinci, uitvinder, wetenschapper, kunstenaar. Tot 17 mrt. Kunsthal, Westzeedijk 341, Rotterdam, di t/m za 10-17u, zo 11-17u.

SCHATTEN VAN DE TSAAR Hoewel het historische bezoek van Peter de Grote aan Nederland pas in 1997 herdacht zou worden, heeft museum Boymans-van Beuningen de andere musea de loef afgestoken. De tentoonstelling is gebaseerd op de schatten uit de Wapenkamer van het Kremlin; daar worden Ruslands kroonjuwelen bewaard. Eigenlijk geeft de expositie een beeld van het hofleven zoals dat zich in de periode vóór Peter de Grote heeft ontwikkeld. Schatten van de Tsaar, hofcultuur van Peter de Grote uit het Kremlin. T/m 4 feb. Museum Boymans-van Beuningen, Museumpark 18-20, Rotterdam. di t/m za 10-17u, zo 11-17u.

CONSTANT Aan zelfbewustzijn en eigenzinnigheid heeft het Constant (Constant A. Nieuwenhuis, Amsterdam, 1920) nimmer ontbroken. De experimentele schilder en theoreticus van de Cobragroep bracht zijn artistieke inzichten, die zich in de loop der jaren overigens sterk wijzigden, consequent in praktijk. Aan zijn oeuvre worden nu twee grote retrospectieven gewijd. In het Stedelijk Museum in Amsterdam is de overzichstentoonstelling Constant, schilderijen 1948-1995 met zo'n 77 werken te zien en het Haags Gemeentemuseum presenteert een tentoonstelling van zo'n 90 aquarellen uit de periode 1975-1995. Constant. Schilderijen 1948-1995. T/m 21 jan. 1996. Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam. Ma t/m zo 11-17u. Constant, de aquarellen 1975-1995. T/m 4 febr. 1996. Haags Gemeentemuseum, Stadhouderslaan 41, Den Haag. Di t/m zo 11-17u.

HENDRIK N. WERKMAN Bij de grote overzichtstentoonstelling in het Groninger Museum is de ontwikkeling van de Groninger avantgardist, die kort voor het einde van de oorlog door de bezettingsautoriteiten in Groningen is opgepakt en doodgeschoten, goed te volgen. Van het abstract grafische werk in de jaren twintig tot de latere, meestal figuratieve, met sjablonen en stempels vervaardigde en opvallend kleurige voorstellingen die Werkman zelf zijn 'druksels' noemde. Dat Werkman zich heeft ontwikkeld tot een hoogst eigenzinnig kunstenaar, wiens werk vijftig jaar na zijn dood nog fascineert, wordt overduidelijk. Uit innerlijke noodzaak geboren. Hendrik N. Werkman 1882-1945. T/m 14 jan. Groninger Museum, Museumeiland 1, Groningen, di t/m zo 10-17u.

DE LELIJKE TIJD Stoelen, canapés, kasten, een vitrine met zilverwerk en een hoge lakwerkkast, twee zalen tjokvol objecten uit de periode waar tot voor kort iedereen, die zijn eigen smaak respecteerde, zijn neus voor ophaalde. De periode 1835-1895 staat in de Nederlandse kunstnijverheid bekend als de tijd van het historisme, een opeenvolging van neo-stijlen - neo-gotiek, neo-renaissance, neo-rococo. De Lelijke Tijd heet de tentoonstelling met pronkstukken van de Nederlandse interieurkunst uit de tweede helft van de negentiende eeuw. Hier wordt in twee zalen trots getoond wat lang afgedaan is als niet-oorspronkelijk, als kitsch of als ronduit lelijk, maar de meeste van de bijeengebrachte objecten staan een eeuw later nog te blaken van zelfvertrouwen. De Lelijke Tijd, pronkstukken van Nederlandse interieurkunst 1835-1895. T/m 31 maart 1996, Rijksmuseum, Stadhouderskade 42, Amsterdam. Dag 10-17u, 1 jan gesloten.

EN VERDER David Hockney t/m 21 jan 1996, Museum Boymans-van Beuningen, Rotterdam; Een kunstkast gaat open; de mooiste tekeningen uit de collectie Teding van Berkhout uit de Hollandse school van de 17de tot de vroege 20ste eeuw t/m 7 jan. Teylers Museum, Haarlem; overzicht van het vroege werk van Bram van Velde, t/m 7 jan in het Stedelijk Museum De Lakenhal, Leiden; Dubbeltentoonstelling Rodin t/m 14 jan 1996 in het Paleis Lange Voorhout, Den Haag en het Singer Museum, Laren; Uit de schatkamer van de verzamelaar, Hollandse 17de-eeuwse meesters uit Nederlands particulier bezit, t/m 7 jan. Mauritshuis, Den Haag; Jan Jans en de kinderen t/m 7 jan in het Drents Museum, Assen; Raw material; een keuze uit de aanwinsten 1991-1995, t/m 4 febr. en Charley Toorop, t/m 18 feb. in het Kröller Müller Museum, Otterlo; Het Sprekende Lichaam, tentoonstelling over non-verbale communicatie bij mens en dier, t/m 11 feb in zowel het Brabants Natuurmuseum als het Skryption, Tilburg; schilderijen van de Belgische kunstenaar Luc Tuymans t/m 14 jan. in De Pont, Tilburg.