Toxopeus op bres voor nieuwe loonronde

DEN HAAG, 27 DEC. Actievoeren in de jaren zestig. Met de kreet Tox o pay us op de spandoeken protesteerden de politie-agenten tegen het loonbeleid van de minister van binnenlandse zaken. In de jaren negentig wordt het dienstpistool leeggeschoten op een foto van de minister van binnenlandse zaken om de CAO-onderhandeling kracht bij te zetten.

Maar de VVD'er Edzo Toxo-peus, minister van binnenlandse zaken in de periode 1959-1965, werd een bekende Nederlander door de 'ronde' die zijn naam draagt. Bij de Toxopeus-ronde werden de salarissen van ambtenaren fors verhoogd omdat uit onderzoek was gebleken dat ambtenaren werden onderbetaald in vergelijking met het bedrijfsleven.

In het vandaag gepubliceerde CAOP-magazine constateert Toxopeus dat de tijd rijp is voor een nieuwe ronde van ambtelijke loonsverhogingen. “De loonontwikkeling van ambtenaren is te veel achtergebleven bij die in de markt. De werkgevers krijgen de grootste lastenverlichting aller tijden in de hoop op banen. Of die er komen, moet ik nog zien, maar intussen zijn ze wel binnen, de werkgevers”, vindt de minister van staat.

Met een salarisverhoging van tien procent probeerde Toxopeus in 1964 de ambtenaren op ongeveer hetzelfde niveau te brengen als de werknemers in de marktsector. Minister Hans Dijkstal zou in de voetsporen kunnen treden van zijn partijgenoot en voorganger op binnenlandse zaken. Maar Dijkstal ziet zich geconfronteerd met een bezuiniging van 1,5 miljard gulden op de arbeidsvoorwaarden van ambtenaren. “Ambtenaren zijn het sluitstuk van de begroting”, constateert Toxopeus.

Verder hekelt hij het huidige arbeidsvoorwaardenbeleid voor ambtenaren. Sinds twee jaar wordt in acht sectoren - rijksoverheid, onderwijs, defensie, rechtelijke macht, politie, provincies, gemeenten en waterschappen - over de arbeidsvoorwaarden van ambtenaren onderhandeld. “De ambtenaar bij onderwijs is toch niet meer waard dan die op defensie of omgekeerd”, vraagt Toxopeus zich af.

“Ambtenaren zijn veel kwetsbaarder dan welke werknemer ook in het bedrijfsleven. Zie de parlementaire enquête over de opsporingsmethoden van justitie en politie. (-) Als je ambtenaren gaat behandelen als gewone werknemers en zij zichzelf dus ook zo gaan zien, hol je de ambtelijke ethiek uit.”