Lubbers: CDA door Brinkman in oppositie

DEN HAAG, 27 DEC. Oud-minister-president Lubbers geeft zijn voormalige kroonprins Elco Brinkman de schuld van het feit dat het CDA nu in de oppositie verkeert. Doordat Brinkman tijdens de kabinetsformatie in 1994 vasthield aan zijn kandidatuur voor de post van minister-president, kregen andere kandidaten zoals de oud-bewindslieden F. Andriessen en P. Kooijmans geen kans. Daardoor mislukte het streven van het CDA naar een coalitie met VVD en D66.

Lubbers zegt dit vandaag in een vraaggesprek met het dagblad Trouw. De oud-premier zegt dat “'paars' tot stand is gekomen omdat Brinkman minister-president wilde worden. Als hij Bolkestein in het vooruitzicht zou hebben gesteld dat iemand als Frans Andriessen of Peter Kooijmans de nieuwe premier zou worden, dan weet ik nog zo net niet wat de VVD-leider besloten zou hebben. Hij zou het er in elk geval knap moeilijk mee gehad hebben”. Verder zegt Lubbers: “Voor het premierschap heb je mensen nodig die voor brede lagen van de bevolking overtuigend zijn.” Het “beoogde premierschap van Brinkman riep vooral twijfels op die steeds groter werden”, aldus Lubbers.

Zoals al eerder bekend werd bevestigt Lubbers dat hij in december 1993 “een serieuze poging ondernomen” heeft het leiderschap van het CDA te verbreden. In dat scenario zou hij zelf tijdelijk het partijvoorzitterschap op zich nemen en zou het CDA aankondigen twee kandidaten beschikbaar te hebben voor het premierschap: “Euro-commissaris Frans Andriessen en/of Peter Kooijmans.”

Met zijn vraaggesprek reageert Lubbers op uitlatingen, afgelopen zaterdag, van zijn voormalig woordvoerder H. van der Voet. Die zei, eveneens in Trouw, dat Lubbers tijdens de laatste fase van zijn premierschap “de kluts kwijt” was. Volgens Van der Voet had Lubbers al in januari 1993, ten tijde van de WAO-crisis, “serieus met de gedachte gespeeld” het kabinet met de PvdA op te blazen. Een voortijdige kabinetscrisis zou Lubbers de gelegenheid hebben gegeven opnieuw de lijst van het CDA te trekken. Lubbers ontkent dit scenario vandaag en zegt dat bij hem de twijfels over Brinkmans mogelijke premierschap pas in het najaar van 1993 kwamen. Toen heropende de CDA-fractieleider op een volgens Lubbers “onbegrijpelijke” manier de discussie over de WAO. Brinkman was vanmorgen niet bereikbaar voor een reactie.