Oltmans voelt zich door de Staat als hond behandeld

DEN HAAG, 18 DEC. Geen twijfel mogelijk, de publicist / free-lance journalist Willem Oltmans weet precies hoe het zit: “Het komt allemaal door de Koningin. Ik heb Beatrix in december 1993 gevraagd om in Godsnaam en in het belang van onze gezamenlijke gouvernante in te grijpen. En direct daarop kreeg ik een brief van Lubbers”.

De voormalige minister-president zelf gaf vanmorgen in de Haagse rechtbank geen concrete aanleiding voor de opmerkelijke omslag die het Rijk heeft gemaakt in de bejegening van Oltmans. “Ik wilde aan het eind van mijn premierschap schoon schip maken. Deze weinig verheffende, niet verkwikkelijke kwestie moest de wereld uit”, aldus Lubbers. Op een vraag van fungerend rechtbank-president B.Punt antwoordde hij: “Ik heb momenteel geen hoofdberoep. Ik ben deeltijd hoogleraar”.

Lubbers' brief van begin 1994 was het begin van de grote verandering, want tot dan was Oltmans zoals onder meer uit vertrouwelijke stukken is gebleken, door beurtelings het ministerie van Buitenlandse Zaken en de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD) stevig gedwarsboomd bij zijn journalistieke werk. Vooral wanneer het om internationale contacten en staatsbezoeken ging, maar ook in Nederland. Bij bezoeken aan het buitenland trachtte de journalist vaak vergeefs een visum te krijgen, naar later bleek doordat men vanuit Nederland negatieve informatie over hem ontving. Lubbers had geconstateerd dat bij het ministerie van Buitenlandse Zaken “de schouders omhoog en de haren strak gingen staan als de naam Oltmans werd genoemd”. De journalist zou later vandaag op het ministerie van Binnenlandse Zaken enkele door de BVD over hem aangelegde dossiers gaan bekijken. Het bestaan van deze geheime informatie is eerder ontkend door de voormalig directeur van de BVD, de huidige procureur-generaal Docters van Leeuwen.

Vragen van Oltmans' advocaat hoe het toch kon dat Lubbers pas aan het eind van twaalf jaar premierschap en na tientallen brieven van de betrokkene oog kreeg voor de 'zaak-Oltmans' bleven onbeantwoord. Lubbers zorgde er wel persoonlijk voor dat 'persona non grata' Oltmans een AOW-uitkering kreeg. Lubbers bood tevens een extra tegemoetkoming van 100.000 gulden aan. Oltmans vindt dat te weinig. Hij is nu uit op volledig eerherstel en daar hoort voor hem ook een “behoorlijke” schadevergoeding bij: 2.8 miljoen gulden.