Inspectie krijgt meer meldingen van examenfraude

DE MEERN, 16 DEC. De Onderwijsinspectie heeft het afgelopen schooljaar aanzienlijk meer meldingen binnengekregen over onregelmatigheden en bedrog bij de eindexamens op middelbare scholen. Werden er in 1994 nog 266 gevallen gemeld bij de inspectie, dit jaar waren dat er 369.

Dit schrijft de Onderwijsinspectie in het gisteren verschenen Eindexamenverslag 1995. In ruim de helft van de gevallen kwam de eindexamenkandidaat zonder geldige reden niet opdagen. Bij eenderde van de meldingen ging het om fraude, zoals spieken, voorzeggen, en het verbeteren van ingeleverd werk na diefstal uit de tas van de docent. De inspectie verklaart een deel van de toename uit de oproep aan scholen om melding te maken van alle onregelmatigheden. In eerdere examenjaren bleek dat scholen zich niet hielden aan deze meldingsplicht.

Daarnaast raakte ook examenwerk zoek. Op een school in het oosten van het land werd een tas met gecorrigeerde biologie-examens ontvreemd, waarna de kandidaten herexamen moesten doen. Op een andere school gingen acht noodlokalen in vlammen op en verbrandde het examenwerk 'Nederlandse schrijfvaardigheid' van 49 kandidaten. Met behulp van geavanceerde technische apparatuur zijn evenwel alle cijfers achterhaald op het werk van drie kandidaten na. Zij deden een herexamen. En in vier gevallen raakte het examenwerk bij verzending van de eerste naar de tweede corrector zoek.

De inspectie concludeert dat de examens het afgelopen schooljaar over het geheel genomen goed verlopen zijn. In totaal slaagde 89 procent van de 191.406 eindexamenkandidaten. Bij achttien van de 86 vakken werd de norm van het centraal schriftelijk examen opgeschroefd tegenover twaalf vakken in 1994 en twintig in 1993. Praktisch altijd gebeurt dat bij wiskunde-B op havo en vwo. Daarom zal bij dit vak het examenprogramma worden beperkt en zullen meer deskundigen zich van tevoren over de opgaven buigen.

Bezorgd is de inspectie over de lesuitval tijdens schoolonderzoeken en over de kwaliteit van de schoolexamens in het middelbaar beroepsonderwijs. Steeds meer mbo-scholen vervangen centrale examens door schoolexamens, waardoor ze de opgaven meer kunnen afstemmen op ontwikkelingen in een bepaald beroep. Die ontwikkeling komt de kwaliteit niet ten goede, constateert de inspectie. Staatssecretaris Netelenbos (onderwijs) deelt die zorg, schrijft ze, maar ze verwacht verbetering vanaf 1 augustus 1998, als de nieuwe Wet Educatie en Beroepsonderwijs van kracht is. Die verplicht scholen de examens af te stemmen op de lesstof.

Opnieuw gaf de inspectie een toenemend aantal eindexamenkandidaten meer examentijd vanwege dyslexie (woordblindheid). Dit jaar ging het om 2.781 gevallen tegenover 2.290 in 1994. Netelenbos heeft al in mei aangekondigd dat schooldirecteuren in het vervolg een deskundige moeten raadplegen als een leerling zegt te kampen met dyslexie. In 502 gevallen was zo'n verklaring niet voorhanden. Bij 240 van deze kandidaten was nooit eerder in de schoolcarrière extra tijd gegeven voor een proefwerk of begeleiding geweest voor dyslexie.