Deel stakers hervat werk in Frankrijk, bonden onbuigzaam

PARIJS, 15 DEC. De sociale crisis in Frankrijk, die haar vierde week is ingegaan, belandde vandaag in een verwarrende fase. Treinen en bussen begonnen weer te rijden, maar de vakcentrales Force Ouvrière en CGT blijven oproepen tot een grote landelijke manifestatie morgen en voortgaande stakingen daarna.

De eerste hoge snelheidstrein reed vanmorgen vroeg tussen Lille en het vliegveld Charles de Gaulle bij Parijs. Volgens sommige berichten bevonden zich zes passagiers aan boord, volgens andere waren het er twaalf. De rit was een bewijs dat de stakers in spoorwegdistricten in noord- en oost-Frankrijk kiezen voor hervatting van het werk. Op andere plaatsen beletten stakers de werkwilligen weer te gaan rijden.

Bij het elektriciteitsbedrijf EDF en bij een aantal banken werd vandaag op grotere schaal gestaakt en ook de luchtverkeerleiders zijn niet allemaal aan het werk. In Parijs is gisteren op één metrolijn gereden, vandaag volgden op twee andere lijnen enkele treinstellen. Van en naar de buitenwijken reden weer een paar treinen, maar nog zonder dienstregeling. Bij de posterijen neemt het aantal stakers af, maar er is nog lang geen sprake van normale bezorging.

De vakbonden CGT en FO volharden in hun eis dat zij eerder dan 21 december met de regering willen onderhandelen over het Plan-Juppé (hervorming van de sociale zekerheid), de lonen in de publieke sector en de eventuele vergoeding van de gestaakte dagen. Deze datum is door de regering vastgesteld. Werkgeversvoorzitter Jean Gandois wil liever pas op 15 januari deze 'sociale top' houden om niet onder druk van 'de straat' te staan.

Ondanks het feit dat her en der weer wordt gewerkt, mikken beide vakcentrales op een massale manifestatie morgen. Premier Juppé liet zich bij het begin van de huidige crisis ontvallen dat als er meer dan twee miljoen mensen tegen zijn hervormingsplannen zouden demonstreren, hij zijn functie zou neerleggen. CGT en FO roepen zaterdag ook mensen uit het particuliere bedrijfsleven op mee te demonstreren. Totnogtoe bleef de reactie uit de privé sector beperkt.

Nicole Notat, leider van de vakbond CFDT, is het eens met de grote lijn van de voorgestelde hervorming van de sociale zekerheid. Dit is haar door een deel van haar achterban niet in dank afgenomen. Zij meent dat Juppé inmiddels vergaande concessies heeft gedaan en ziet in de aanhoudende oproep tot actie van FO en CGT een pure 'politisering' van de stakingen. Zij heeft de indruk dat beide centrales alleen nog maar uit zijn op het hoofd van Juppé. FO en CGT ontkennen dit. Toch haalde Marc Blondel, voorman van FO, gisteren opnieuw fel uit naar de premier. “Juppé laat in feite zijn onderbroek zakken, maar doet dat achter de struiken. Hij wil niet dat wij het zien.”

Ook uit eigen kring blijft Juppé kritiek krijgen. Philippe Séguin, voorzitter van de Assemblée Nationale zei gisteren: “Het succes van een politiek is niet alleen afhankelijk van de vastberadenheid van een regering, maar ook van het volk. (...) Fransen willen dat men hen gepraat wordt, naar hen geluisterd wordt.”