Sterspeler mag via Calais heen en weer met de boot; Vliegangst plaagt Bergkamp

ST. HELENS, 12 DEC. Dennis Bergkamp wordt in zijn voetballoopbaan belemmerd door vliegangst. De sterspeler van het Nederlands elftal en Arsenal reisde het afgelopen weekeinde via Calais heen en weer met de auto en ontliep zo een enkele vliegreis Londen-Amsterdam en de teamvlucht van het Nederlands elftal van Schiphol naar Manchester. Dat hebben bronnen bij de KNVB bevestigd.

Bergkamp zelf zei vanochtend dat hij zo kort voor een belangrijke wedstrijd niet over dit onderwerp wilde praten. De autorit via Calais had volgens hem “een heel andere reden.” Oranje speelt morgen in Liverpool tegen Ierland om een plaats bij het Europees kampioenschap volgend jaar in Engeland. Bergkamp diende zaterdagochtend bij bondscoach Guus Hiddink een verzoek in om met de auto terug te mogen keren naar Engeland.

Hiddink stemde daarmee in, op voorwaarde dat de ex-Ajacied zondagavond zou inchecken in het The Haydock Thistle Hotel in St. Helens, waar de rest van de selectie gistermiddag zijn intrek nam. Aan dat verzoek gaf de schaduwspits gehoor. Hiddink verklaarde gisteren dat Bergkamp om “privé-redenen die niet groots zijn” afzonderlijk van het team is gereisd. Het elftal heeft volgens hem “geen problemen” met deze persoonlijke zaak.

De vliegfobie van Bergkamp was altijd al latent aanwezig, maar heeft zich nadrukkelijker gemanifesteerd na het wereldkampioenschap voetbal in de VS. Daar maakte Oranje op weg van Washington naar Orlando een tussenlanding voor een onwel geworden journalist. En het vertrek naar Dallas werd ernstig vertraagd door een misverstand over een bommelding. Na het WK stapte Bergkamp, toen hij nog voor Inter Milaan uitkwam, in de auto wanneer hij om privéredenen of voor Oranje in Nederland moest zijn. Dan reed hij 's nachts door Zwitserland en Duitsland om het drukke verkeer te ontlopen.

In het kwalificatietoernooi voor het EK in Engeland speelde Bergkamp slechts vier keer mee. Tegen Noorwegen uit, Malta thuis, Wit-Rusland thuis en Noorwegen thuis. Zelden waren zijn prestaties om over naar huis te schrijven. Hij scoorde één treffer, een strafschop tegen Malta. De afzegging voor de lange trip naar Wit-Rusland op 6 juni was mysterieus. Om zes uur 's morgens meldde Bergkamp zich af bij fysiotherapeut Rob Ouderland. Hij consulteerde vervolgens bondsarts Frits Kessel die gepraat heeft als brugman om hem toch mee te krijgen. Bergkamp bleef volharden en meende dat hij wegens een chronische ontsteking van een pees aan het schaambot onmogelijk kon spelen in Minsk. Een injectie zou hem niet kunnen helpen. Kessel meldde toen aan de buitenwacht dat de blessure van Bergkamp ook van mentale aard kon zijn.

Voor de uitwedstrijd van het Nederlands elftal tegen Malta op 11 oktober meldde de ex-Ajacied zich opnieuw af met een blessure. Dit keer in overleg met de medische staf van Arsenal. Bergkamp had wegens een spierblessure rust nodig. Maar op 14 oktober speelde hij voor zijn Londense werkgever wel tegen Leeds United. Bij de KNVB bestaat het vermoeden dat Bergkamp zich, als hij geen vliegangst zou hebben gehad, wel bij Oranje had gevoegd en zou hebben geprobeerd toch op tijd fit te zijn voor die interland.

De clubleiding van Arsenal is, evenals de meeste Nederlandse internationals, op de hoogte van Bergkamps vliegangst. Het probleem heeft zich bij zijn werkgever nog niet geopenbaard, omdat de Arsenal binnen Engeland zelden vliegt en dit seizoen verstoken bleef van Europees voetbal. Bergkamp is geadviseerd zich therapeutisch te laten behandelen. Een andere mogelijkheid is dat hij een cursus volgt bij British Airways om zijn fobie te overwinnen. Vergelijkbare cursussen worden in Nederland gegeven.

Er zijn meer beroepsvoetballers geweest die gehandicapt zijn door vliegangst. Een bekend voorbeeld is Sjaak Swart, die pas bij de Europa Cup II-finale in 1987 van Ajax in Athene voor het eerst sinds lange tijd weer in een vliegtuig stapte. Stevig aan het handje van de toenmalige coach Johan Cruijff.

Ook de Feyenoorders Frans Fuchs, Cor Veldhoen, Frans Bouwmeester en Coen Moulijn vertoonden vliegangst. Dat was de nasleep van een Europa Cup-wedstrijd tegen IFK Göteborg. Op de terugvlucht uit Zweden maakte het toestel een noodlanding in Denemarken. Het viertal besloot toen per trein verder te reizen. In de volgende ronde ontmoette Feyenoord het Londense Tottenham Hotspur. Fuchs en Veldhoen vlogen gewoon met het team mee. Bouwmeester en Moulijn stapten in Hoek van Holland op de veerboot, maar voeren al spoedig in een zware storm over een kolkende Noordzee. Brakend en misselijk bereikten ze Engeland, terwijl de rest van het elftal op dat moment volledig fit het trainingsprogramma afwerkte.