Zinderende strijd van twee mannen

Gezelschap: Introdans. Nieuwe werken: Mijmering, choreografie: Mirjam Diedrich, muziek: Ryuichi Sakamoto en Pat Metheny. Kostuums: Ingrid Kresse. Scheidslijn. Choreografie. Toneelbeeld en kostuums: Ton Wiggers. Muziek: Henryk Górecki, Juan Arañés, Arvo Pärt. Licht: Dominique Drillot. Overige programmaonderdelen: Chanson de Mélisande, Gian Franco Paoluzi/Gabriel Fauré, A Silent Place to Rest, Conny Janssen / Yens & Yens. Gezien: 9 december, Schouwburg De Leeuwenbrug, Deventer. Tournee tot mei 1996. Informatie: 026-3512111.

In de fraaie, nieuwe schouwburg De Leeuwenbrug in Deventer met zijn 777 zitplaatsen, uitstekende zichtlijnen en comfortabele stoelen, hield Introdans twee nieuwe choreografieën ten doop. Het hadden er drie zullen zijn maar het aangekondigde nieuwe werk van de Spaanse Blanca Li, werd op het laatste moment niet uitgevoerd, omdat het niet aan de verwachtingen voldeed. Naast de reprises van het lyrisch-weemoedige Chanson de Mélisande van Gian Franco Paoluzi en het vitale A Silent Place to Rest van Conny Janssen stonden nu de choreografieën uit 'eigen huis': Mijmering van Mirjam Diedrich en Scheidslijn van artistiek directeur Ton Wiggers.

Mijmering is een vlot lopende compositie met als thema Diedrichs reflectie op haar leven als danseres. Vier vrouwen, die vier verschillende karaktertrekken moeten vertegenwoordigen, bewegen zich eerst aan en langs een lange barre, de plek waar iedere dag opnieuw het dansersleven begint. Het is een vertrouwde, letterlijk en figuurlijk houvast gevende en ook gehate plaats, waar het lichaam zich voorbereidt op datgene waarvoor gezwoegd en geleden wordt: de voorstelling. De danseressen tonen hun kracht, flexibiliteit, fanatisme en momenten van 'ik zie het niet meer zitten'. In het tweede deel, de voorstelling, komen de individuele capaciteiten aan bod.

Diedrich is zelf een sterke, groot bewegende danseres die aan al haar rollen een vanzelfsprekende eigenheid meegeeft. Die kwaliteiten zijn in haar choreografisch werk terug te vinden, evenals haar gevoel voor doorgaande, doorademende beweging en zelfbewuste presentatie. Als er twijfels zijn blijven die in het leslokaal, op het toneel mogen ze niet zichtbaar worden. Aan Mijmering is het in jaren opgebouwde vakmanschap af te zien. De zwakke kanten ervan zijn de niet duidelijk zichtbare verschillen in de vier karakters, de weinig spannende opbouw en de muziekkeuze. Wellicht heeft Diedrich zich willen afzetten tegen het veel voorkomende gebruik van belangrijke composities, maar de muzak van Sakamoto en Metheny is dans onwaardig.

Een regelrechte verrassing was Ton Wiggers' Scheidslijn, een uit vier afzonderlijke delen bestaand werk met als rode draad het thema afscheid. De theatraliteit die Wiggers choreografieën kenmerken werd hier strak in de hand gehouden en kreeg een duidelijke functie. De krachtige, energieke en doorstromende bewegingen werden boeiend in de ruimte gezet en hadden nergens een geforceerde expressiviteit.

In het eerste fragment is er een hechte groep van zes mannen waaruit zich geleidelijk twee mannen losmaken. Het tweede fragment is een solo, waarin Mirjam Diedrich, bekeken door vier mannen, met de nodige ironie het proces vertolkt dat gepaard gaat met het afscheid nemen van een danscarrière. Ze heeft al niet meer het hele toneel tot haar beschikking en er is een bepaalde vermoeidheid waar te nemen; niet alle bewegingen krijgen meer het volle pond aan energie. Ze worden regelmatig schetsmatig aangegeven: een draaiende vinger laat zien dat er eigenlijk een pirouette uitgevoerd had moeten worden, handen er armen geven een sprong aan. Markeren heet dat in het dansjargon.

Het derde deel is een zinderende, ingehouden strijd tussen twee mannen (de sterke Yuri Huyg en Lauro Marcenaro) waarin agressie en tederheid gelijkwaardige rollen hebben. Het prachtig uitgewerkte en ontroerende slotdeel laat een vrouw zien met al haar angst, machteloosheid, vechtlust en overgave. Een schitterende solo, door Hilde Machtelinckx met een adembenemende subtiliteit en doorleefdheid gedanst. Soms is de gekozen muziek van Henryk Górecki overweldigend en het totaal van Scheidslijn heeft, ook door de uitstekende uitvoering, een grote zeggingskracht. Een aanwinst.