Tijdens Bosnië-conferentie; Frankrijk stelt ultimatum over vermiste piloten

LONDEN, 9 DEC. Frankrijk wil uiterlijk morgen informatie over de twee Franse piloten die op 30 augustus verdwenen toen hun vliegtuig werd neergehaald boven Bosnisch-Servië.

Dat heeft de Franse minister van buitenlandse zaken Hervé de Charette gisteren in Londen gezegd voorafgaand aan een vredesconferentie voor Bosnië.

“Dit is een crisissituatie, die het vredesproces in gevaar brengt”, verklaarde Charette gistermiddag. Frankrijk heeft al eerder ultimata gesteld, maar had daar tot nu toe nooit een exacte datum aan verbonden. “We zijn vastbesloten alle consequenties te trekken uit een weigering om te antwoorden”, aldus de Franse minister. Welke de consequenties zijn, meldde hij gisteren niet. Wel zei Charette: “We hebben laten weten aan degene die het aangaat, welke de consequenties zijn die wij moeten trekken als niet wordt voldaan aan ons dringende, zeer dringende, verzoek.”

In Frankrijk gingen de laatste tijd stemmen op om de plechtige ondertekening van het vredesakkoord voor Bosnië, die volgende week donderdag in Parijs moet plaatshebben, af te blazen nu er al maanden geen teken van leven is van de twee piloten. Waarnemers bij de conferentie in Londen achten het niet uitgesloten dat de oproep van Charette vooral is bedoeld om aan het Franse publiek te tonen dat Frankrijk zich nog altijd inzet voor de twee piloten.

De Britse minister van buitenlandse zaken, Malcolm Rifkind, noemde het gisteravond “terecht” dat de Franse regering de aandacht vestigt op het lot van de piloten. Hij verklaarde echter geen reden te hebben om te geloven dat Frankrijk het tekenen van het vredesakkoord voor Bosnië zal uitstellen als er morgen geen informatie is over de twee Franse militairen. Ook de Bosnische minister van buitenlandse zaken, Sacirbey, zei begrip te hebben voor het Franse ultimatum. “Het zou triest zijn als we volgende week in Parijs zijn en een paar kilometer verder zitten families die niet weten waar hun man is”, aldus Sacirbey.

Het ultimatum kwam aan het begin van een tweedaagse conferentie over de uitvoering van het niet-militaire deel van het vredesakkoord voor het voormalige Joegoslavië, dat drie weken geleden in het Amerikaanse Dayton werd gesloten. Aan de conferentie nemen veertig landen deel en twaalf internationale organisaties, zoals de Wereldbank, het Internationale Rode Kruis en de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR. Het militaire deel van de uitvoering van 'Dayton' gebeurt onder de verantwoording van de NAVO. Deze week werd een militair plan voor Bosnië, Joint Endeavour, goedgekeurd door de zestien NAVO-ministers van buitenlandse zaken.

Op de conferentie in Londen werd de voormalig Zweedse premier en huidig EU-onderhandelaar in het voormalige Joegoslavië, Carl Bildt, gisteren aangesteld als hoge vertegenwoordiger, belast met het toezicht op de coördinatie van het civiele deel van het vredesakkoord van Dayton, zoals de wederopbouw, de humanitaire hulp en het organiseren van verkiezingen. Ook werd een stuurgroep aangesteld die Bildt zal ondersteunen. In de stuurgroep zullen vertegenwoordigd zijn de G7, de zeven grootste industriële landen, de voorzitter van de Raad van Europa, de Europese Commissie, Rusland en de Islamitische Conferentie Organisatie. Nederland vindt dat de kleine Europese landen onvoldoende vertegenwoordigd zijn in de stuurgroep, zo zei gisteren de minister van buitenlandse zaken, Hans van Mierlo.

Vandaag wordt op de conferentie in Londen gesproken over de economische wederopbouw van het voormalige Joegoslavië, over het vluchtelingenvraagstuk en over de verkiezingen die tussen zes en negen maanden na onderteking van het vredesakkoord moeten plaatshebben. Het opstellen van een actieplan voor de verkiezingen was oorspronkelijk overgelaten aan de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE), maar de 54 leden van deze organisatie konden het afgelopen week tijdens een bijeenkomst in Boedapest niet eens worden wie aan het hoofd moest staan van de missie. De Verenigde Staten willen een Amerikaan aan het hoofd, de Europese Unie een Europeaan. Minister Van Mierlo, voorspelde gisteren: “We komen er wel uit.”

Het geld nodig voor de wederopbouw (naar schatting 1 miljard dollar) zal in Londen slechts zijdelings ter sprake komen. Voor de verdeling van de geldelijke lasten organiseert de Europese Unie een aparte, donorconferentie.