Kamermeerderheid akkoord; Geen publieke hoorzitting over val Srebrenica

DEN HAAG, 9 DEC. Het kabinet gaat niet akkoord met het houden van een openbare hoorzitting over de val van Srebrenica.

Minister-president Kok maakte dit gisteren bekend na afloop van de ministerraad. De Tweede Kamer beslist maandagmorgen of ze akkoord gaat met het kabinetsstandpunt. Maar een Kamermeerderheid zal zich neerleggen bij het houden van gesprekken achter gesloten deuren, zo bleek gisteravond uit de reacties van fractiespecialisten. De Tweede Kamer mag vier Nederlandse VN-militairen alleen in besloten gesprekken om feitelijke informatie vragen. Voorhoeve zal bij de besloten gesprekken aanwezig aanwezig zijn.

Volgens Kok en minister Voorhoeve (defensie) hebben de VN “grote bezwaren” tegen een hoorzitting. De volkerenorganisatie vreest dat door het openbaar horen van VN-functionarissen de discretie van vertrouwelijke informatie in het geding is. Volgens Voorhoeve geldt dat ook voor betrokkenen die de VN-organisatie hebben verlaten. Hij doelt daarbij op de vier militairen die de Kamer wil horen: brigade-generaal Nicolai, overste De Ruyter en de kolonels De Jonge en Brantz.

Voorhoeve heeft de bezwaren van de VN op “het hoogst denkbare niveau” te horen gekregen van een “hoge functionaris, net onder Boutros Ghali”, aldus de woordvoerder van de minister van defensie. Voorhoeve zelf vindt, op grond van artikel 68 van de Grondwet, dat de inlichtingenplicht alleen bij hem berust.

Alleen CDA en GroenLinks, die om de hoorzitting hebben gevraagd, blijven aandringen op een openbare bijeenkomst. Hillen (CDA): “We vragen de militairen niet ter verantwoording, we vragen om een openbaar interview.” Hillen wilde niet zeggen of de CDA-fractie uiteindelijk met besloten gesprekken in zal stemmen. “Ik heb altijd geleerd dat je in dit soort gevallen je kaarten niet moet laten zien.” Valk (PvdA) gaat voorlopig akkoord met een besloten bijeenkomst. “Als we een keuze hebben tussen niets of iets, kies ik voor iets”, aldus Valk. Ook D66 is dit standpunt toegedaan. De VVD was al tegen een openbare hoorzitting, aan een besloten bijeenkomst heeft de fractie helemaal geen behoefte. “Maar als het tot een besloten zitting komt, nemen we wel gewoon deel”, aldus VVD-woordvoerder Blaauw.

Premier Kok ziet de toestemming voor het houden van besloten gesprekken (“een hoorzitting kun je het niet noemen, het gaat om een verzoek om additionele informatie”) als een eenmalige uitzondering. “We willen geen precedent creëren, maar het gaat te ver om de Kamer in de weg te staan”, zei Kok. Voorhoeve schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat het kabinet Nederlandse militairen in de toekomst geen toestemming zal verlenen om verslag te doen van andere vredesoperaties.