Juppé zet hervormingen door, stakers onder druk

PARIJS, 6 DEC. De spanning is verder opgelopen in het sociale conflict dat Frankrijk al bijna twee weken verlamt. Premier Juppé, die gisteren een motie van wantrouwen overleefde, laat zijn hervormingsplan voor de sociale zekerheid niet los. De vakbeweging staakt door en vraagt open 'onderhandelingen'. De regering is slechts bereid tot 'overleg'.

De situatie is op een hoogtepunt èn een dood punt tegelijk beland. Terwijl het treinverkeer en het openbaar vervoer in en om Parijs nog steeds geheel stilliggen, en ziekenhuizen, de posterijen, het elektriciteitsbedrijf en andere overheidsdiensten zwaar getroffen zijn door strategische stakingen, voeren sommige regionale openbaar-vervoerbedrijven weer enige diensten uit. De vakcentrales zijn er nog niet in geslaagd de stakingsacties massaal te doen overslaan naar grote industriële bedrijven, al zijn incidentele werkonderbrekingen voorgekomen. Air France en Air Inter staken morgen.

Frankrijk wacht met spanning af of het stakingsfront zijn tweede week overleeft. Vooral in het midden- en kleinbedrijf worden dramatische klappen geïncasseerd. Restaurants en warenhuizen zijn oases van rust. Tweederde van het Franse publiek steunt de acties nog, maar steeds meer stakers hebben moeite met het verlies aan salaris dat het onherroepelijk gevolg is van niet werken. Sommigen staken per uur of dagdeel om aan een mars mee te doen en de schade te beperken. Een begin van een uitweg is nog niet in zicht.

Premier Juppé sprak gisteravond om half negen zijn landgenoten via radio en televisie toe op de tijd waarop de grote avondjournaals worden uitgezonden. Hij noemde zijn voorstellen “urgent en rechtvaardig” en beloofde vast te houden aan deze “al te lang uitgestelde hervormingen”. Nu terugdeinzen is “niet in het belang van u allen, noch in het belang van Frankrijk”. Volgens Juppé staat Frankrijk voor de keus tussen “veranderen of verval”.

De regering is niettemin bereid pas op de plaats te maken met de aangekondigde stroomlijning van bijzonder gunstige ambtenaren-pensioenen en staat open voor overleg over de herziening van de ziekteverzekering. De grote vakcentrales CGT en Force Ouvrière achten Juppé's uitspraken volstrekt onvoldoende. Nicole Notat van de CFDT is positiever gestemd, op voorwaarde dat de pensioenen onaangetast blijven.

In Parijs en tientallen andere steden gingen gisteren 700.000 stakers de straat op. Vooral in Bordeaux, de stad waar Juppé burgemeester is, en Marseille was de opkomst indrukwekkend. Daarbij liepen ook werknemers van niet-staatsbedrijven mee. Verscheidene optochten ontaardden na afloop in gewelddadige plundertochten. Groepen slopers, die zich anarchisten noemen, vielen in Parijs, Nantes en Montpellier argeloze voorbijgangers aan en zorgden voor branden, geruïneerde winkels en auto's.

De Fransen wennen intussen aan een nieuwe manier van leven met files. De politie van Parijs bekeurt sinds vandaag weer omdat te veel mensen wild parkeerden en tegen het eenrichtingsverkeer in gingen rijden. Hotels hanteren 'banlieue-tarieven' voor mensen die in Parijs overblijven voor hun werk.