Genetische verarming van vee en pluimvee

ROME, 5 DEC. Over de hele wereld is de variëteit in het aantal soorten vee en pluimvee in een alarmerend tempo aan het dalen. Dit vermindert de mogelijkheden om de veeteelt verder te ontwikkelen zonder schade voor het milieu. Bijna een derde van de bekende rassen wordt met uitsterven bedreigd, zo waarschuwt de FAO, de voedsel- en landbouworganisatie van de Verenigde Naties, in een vanmiddag gepubliceerd rapport. Tussen de 1200 en 1500 rassen dreigen verloren te gaan. Wanneer de diversiteit onder de rassen die worden gebruikt voor voedselvoorziening achteruit gaat, zijn er minder mogelijkheden om de veestapel aan te passen aan veranderde omstandigheden. Ook wordt het moeilijker nieuwe rassen te ontwikkelen in antwoord op ziektes, een veranderend milieu, nieuwe voedingseisen en een grotere consumptie.

In veel Derde Wereld-landen zijn geïmporteerde rassen de plaats aan het innemen van lokale soorten omdat deze vaak een hogere directe opbrengst hebben. Deze uitheemse dieren hebben meer verzorging nodig dan de inheemse soorten die zich in een proces van eeuwen hebben aangepast aan de plaatselijke omgeving. Hierdoor brengt het houden van uitheemse diersoorten meer schade toe aan het milieu. “In tachtig procent van de landelijke gebieden in de wereld zijn de plaatselijk aangepaste genetische bronnen superieur aan de veelvoorkomende moderne rassen,” zegt FAO-expert Keith Hammond. Net als bij gewassen worden diersoorten beschouwd als een genetische bron die kan worden gebruikt voor de ontwikkeling van nieuwe rassen. De FAO noemt een aantal oorzaken voor de achteruitgang in rassen. Er wordt teveel in het wilde weg gekruist, waardoor oorspronkelijk genetisch materiaal verloren dreigt te gaan. Sommige landen leggen de nadruk op enkele soorten en doen niets om soorten die minder op lijken te brengen, te beschermen. De organisatie pleit er voor de bescherming te stimuleren van rassen die op het eerste gezicht minder nut hebben. “Wanneer de te verwachten produktiewinst van exotische rassen wordt bekeken over de complete levenscyclus, worden inheemse rassen veel winstgevender”, zegt Hammond.

Wegens de nadruk op slechts enkele rassen dreigt het grootste gevaar in Europa. Hier zijn de 683 meest bedreigde rassen te vinden. In Europa wordt 43 procent van de inheemse rassen met uitsterven bedreigd. Als voorbeeld noemt de FAO de keuze voor de Holsteinkoe, zowel in Oost- als in West-Europa. Op veel plaatsen zijn inheemse rassen van melkkoeien alleen nog maar te vinden in afgelegen gebieden.