Oproep tot acties in privé-sector; Parijs onder zware druk door stakingen

PARIJS, 4 DEC. De voortgaande krachtmeting tussen de Franse vakbeweging en de regering heeft vandaag opnieuw geleid tot chaos in Parijs en de rest van Frankrijk. President Chirac heeft het volk gevraagd “vertrouwen te hebben” in de door zijn regering voorgestelde hervormingen van de sociale zekerheid en openbare diensten.

De franc en de beurs van Parijs staan zwaar onder druk. Terwijl de vakcentrales CGT en Force Ouvrière oproepen tot verbreding van de stakingsgolf naar de private sector, maakt de regering-Juppé zich op de steeds massalere weerstand tegen haar beleid het hoofd te bieden. bpDe regering hoopt de transportproblemen van Parijse werknemers te verlichten door een beperkte busdienst tussen Parijs en de buitenwijken te charteren en door het inzetten van rondvaartboten op de Seine. Ook vandaag reden in heel Frankrijk geen treinen, en weinig andere vormen van openbaar vervoer. Honderen boze vrachtwagenchauffeurs blokkeerden vanochtend bij Dijon en Marseille snelwegen. Op de toevoerwegen naar de hoofdstad stond 560 kilometer file. Bij telefoon, douane, belastingen en scholen staan stakingen op uitbreken, bij de nationale luchtvaartmaatschappij Air France is voor donderdag een staking aangekondigd; bij het wegvervoer en grote privé-bedrijven wordt vandaag vergaderd.

xpPresident Chirac, die zich tijdens de nu anderhalve week durende crisis stil hield, koos de marge van een conferentie over francofonie in het Westafrikaanse land Benin om zijn eerste woorden tot het Franse volk te spreken. Frankrijk staat op een kruispunt, zei het staatshoofd. “Of het land maakt het zich gemakkelijk en legt zich neer bij de tekorten en de sociale uitsluiting, en accepteert een gewisse neergang, óf het pakt deze knagende ziekte manmoedig aan, en verschaft zich daarbij de middelen om groot te zijn in broederschap.”

De president voegde er aan toe dat hij die laatste weg had gekozen, “de weg van de te lang uitgestelde hervormingen. Ik heb de overtuiging dat het de juiste weg is. Ik weet dat het een moeilijke weg is, die moed en tijd vergt.

Maar ik heb moed en ik heb tijd. Daarom nodig ik u uit vertrouwen te hebben. Het doel is helder. Wij zullen het bereiken.''

Premier Juppé, die zich de laatste dagen evenmin had vertoond, volhardde afgelopen weekeinde in zijn stilzwijgen. Hij neemt het woord zeker wanneer de Assemblée Nationale woensdag of donderdag vergadert over een motie van afkeuring, ingediend door de linkse oppositie. De motie is kansloos omdat socialisten en communisten in de Assemblée niet meer dan twintig procent van de zetels bezitten.

Bij tussentijdse verkiezingen voor zeven Assemblée-zetels wonnen socialisten en extreem rechtse kandidaten terrein. Komende zondag valt bij de tweede ronde de beslissing. Vooral in de omgeving van Parijs kwamen twee kandidaten van het extreem-rechtse Front National van Le Pen sterk opzetten.

Pag.4: Frankrijk in zichzelf verdeeld over stakingen

Uit enquêtes blijkt dat het Franse volk in zichzelf verdeeld is over de door niemand voorspelde omvang van het stakingsfront tegen de hervorming van de sociale zekerheid en de openbare diensten in Frankrijk. Een ruime meerderheid van de bevolking is tegen de regeringsplannen, voor het recht van werknemers bij openbare diensten om te staken en acht de overlast van een algemene staking bij transport, posterijen en andere openbare diensten tegelijk onverdraaglijk. Een krappe meerderheid vindt dat de regering niet moet wijken, terwijl tweederde de regering-Juppé niet in staat acht de huidige crisis te bezweren.

Voor het eerst is dit weekeinde openlijk gespeculeerd over mogelijkheden om de confrontatie tussen vakbeweging en regering op te lossen. Bij gebrek aan bereidheid aan beide kanten werkelijk te onderhandelen zou de crisis zo lang kunnen duren dat president Chirac een dramatisch gebaar moet maken. Dat zou hetzij kunnen bestaan uit het houden van een referendum over zijn hele pakket sociaal-financiële hervormingen, het zij uit het ontbinden van de Assemblée Nationale en het uitschrijven van nieuwe parlementsverkiezingen om op die manier het vertrouwen van de Fransen te vragen. Dat laatste trekt de zittende volksvertegenwoordigers uit de regeringscoalitie weinig aan: hoewel de 80 procents-meerderheid op 577 zetels comfortabel genoeg is, kunnen vele tientallen hun zetel in de huidige staat van nationale opwinding makkelijk verliezen.

Premier Juppé bracht alleen zijn vertrouwde 'super-minister' van sociale zaken Jacques Barrot en de minister van onderwijs Bayrou in het veld van de media. Daarbij werd duidelijk dat de regering achter het front van fermheid soepel wil zijn op onderdelen. Barrot gaf de stakende spoorwegwerkers toe dat aan het omstreden recht op pensioen op 50- jarige leeftijd voor rijdende employé's niet zal worden getornd. Dat is een aanzienlijke concessie want juist dergelijk soort verworven rechten staan bij allerlei overheidsdiensten ter discussie. Een speciale commissie is vanmorgen aan het werk gegaan om binnen vier maanden al dergelijke speciale pensioen-regelingen in kaart te brengen.

De Franse regering heeft 1700 particuliere bussen gecharterd die 100.000 forenzen uit de buitenwijken dagelijks Parijs moeten brengen. Eerdere suggesties om het leger in te zetten, zoals in '86 is gebeurd, werden daarmee terzijde gelegd. De meeste van de dageljkse 800.000 forensen blijven de komende dagen dus aangewezen op 'Le Système D' - de D van se débrouiller, zich zien te redden.

Morgen wordt een nieuwe massale manifestatie georganiseerd door de vakcentrales FO en CGT, die strijden om de eer de grote breker van de regering-Juppé te zijn. De vraag blijft in welke mate de werknemers in de privé-sector zich bij de stakingen van de openbare diensten aansluiten.