Senaat worstelt met mist rond cijfers van groei Schiphol

De uitbreiding van Schiphol vormt vandaag onderwerp van debat in de Eerste Kamer. Nog altijd bestaat de grootste onduidelijkheid over de groei van het aantal luchtreizigers.

DEN HAAG, 28 NOV. Kloppen de groeicijfers over Schiphol nu wel of niet? Die vraag staat centraal in het debat over de uitbreiding van de nationale luchthaven met een vijfde baan, dat vanmiddag en vanavond in de Eerste Kamer gehouden wordt.

Eerder dit jaar ging de Tweede Kamer met de uitbreiding akkoord. Dat gebeurde echter pas nadat het kabinet had toegezegd het te verwerken aantal reizigers vast te leggen op veertig miljoen, met een mogelijke uitloop tot 44 miljoen. Minister Jorritsma (verkeer en waterstaat) noemde het een overbodige clausule. Volgens haar waren de grenzen aan de geluidshinder een afdoende 'slot op de groei'. In de Tweede Kamer stemden alleen GroenLinks, RPF en SP tegen de uitbreiding van Schiphol, die ruim dertig miljard gulden kost.

Sindsdien is er opnieuw twijfel gerezen. Centraal daarin staat dat het kabinetsbesluit uitgaat van een gemiddelde jaarlijkse groei van 3,5 procent. Dat cijfer is echter allang ingehaald door de werkelijkheid. Op dit moment gaat Schiphol uit van een jaarlijkse groeiprognose in passagiersvolume van acht à negen procent, schreef minister Jorritsma de Eerste Kamer in de schriftelijke voorbereiding van het debat. Zet dat door, dan wordt het aantal van veertig miljoen passagiers in het jaar 2003 bereikt. In het kabinetsbesluit wordt uitgegaan van 2015. Nu verwerkt Schiphol ruim 23 miljoen passagiers.

Inmiddels is er een lobby op gang gekomen van organisaties die willen dat de Eerste Kamer het uitbreidingsbesluit afkeurt, de milieubeweging voorop. Milieudefensie heeft een oproep gedaan het besluit op te schorten, met als motivatie: “De uitbreidingsplannen zijn gebaseerd op veel te lage prognoses van de groei van Schiphol. Dat is in strijd met de wet.” Natuur en Milieu heeft zich in dezelfde bewoordingen uitgelaten. Beide organisaties wijzen erop dat volgend jaar een nationaal debat over de toekomst van de luchtvaart zal worden gevoerd. Volgens hen hoort de discussie over de uitbreiding van Schiphol daarin thuis.

Dat de milieubeweging weer in het geweer zou komen, viel te verwachten. Opvallend genoeg schaarde zich vorige week echter ook een aantal vakbonden achter hun pleidooi. Zij willen dat “de discussie met eerlijke cijfers wordt gevoerd”, zoals voorzitter B. Baksteen van de VNV zei. De bonden bleken veel te voelen voor een nieuwe luchthaven in de Flevopolder. Ook het kabinet ziet daar uitbreidingskansen, maar pas na de uitbreiding van Schiphol met een vijfde baan. En dan is de Flevopolder een mogelijke locatie, net als bijvoorbeeld de Tweede Maasvlakte of Schiphol-IJpoort, een plan voor een luchthaven in zee dat het bouwbedrijf Boskalis onlangs presenteerde.

Voor de Eerste Kamer zal de discussie geen gemakkelijke zijn. In tegenstelling tot de leden van de Tweede Kamer, hebben de senatoren niet de mogelijkheid wijzigingen in het besluit aan te brengen. Zij kunnen er slechts 'ja' of 'nee' tegen zeggen. En de vraag is dan niet zozeer wie er gelijk heeft, maar wie zij gelijk wensen te geven. Want minister Jorritsma gaf dan wel toe dat de groeiprognoses nu hoger liggen, ze schreef erbij dat dit volgens haar komt door “tijdelijke factoren”, zoals de succesrijke samenwerking van KLM met North-West Airlines, de introductie van een blokkensysteem en het “historisch lage” prijsniveau van vliegtickets. “Derhalve gaan wij er nog steeds vanuit dat het niveau van circa veertig miljoen luchtpassagiers, en in elk geval niet meer dan vierenveertig miljoen, omstreeks het jaar 2015 bereikt zal worden.”