Nederlandse televisie ontbeert politiek drama

Sir Francis Urquhart is dood. Voor zijn eigen bestwil neergeknald door één van zijn eigen veiligheidsmensen, vlak nadat hij het regeringsrecord van Margaret Thatcher had gebroken en vlak voordat hij onvermijdelijk ten val zou worden gebracht door de vuiltjes uit zijn verleden. Het was het beste zo, dat vond zijn vrouw ook. Nu kon hij, stervend, tenminste nog geloven dat hij onverslaanbaar was geweest.

De afgelopen weken is sir Francis (bijgenaamd F.U.) weer de alternatieve minister-president van Groot-Brittannië geweest. Hij was het verzinsel van Michael Dobbs, wiens spannende en voortreffelijk geïnformeerde trilogie over opkomst, gloriejaren en ondergang van een Conservatieve premier de basis vormde voor de BBC-dramatisering. In drie boeken en drie tv-series (achtereenvolgens getiteld House of Cards, To Play the King en The Final Cut) heeft Dobbs een ontluisterend beeld opgeroepen van de machtsmachinaties in Westminster - des te ontluisterender omdat hij zelf een hoge positie bekleedt in de Conservatieve partij en dus precies weet hoe het daar werkt. Bij de laatste serie wenste hij zelfs dat zijn naam van de titelrol werd verwijderd omdat in de BBC-versie krokodilletranen werden geplengd over het overlijden van de echte Margaret Thatcher. Dat vond Dobbs, die in zijn boeken voorzichtigheidshalve geen bestaande personages had opgevoerd, smakeloos.

House of Cards en To Play the King zijn intussen in Nederland uitgezonden door de KRO, maar vanzelfsprekend vond de serie hier aanzienlijk minder weerklank. Bij ons zit de politiek nu eenmaal anders in elkaar. Wat wij nodig hebben, is eigen drama. Niemand maakt mij wijs dat het Binnenhof niet even veel aanleiding biedt tot satire en spanning als Westminster. Maar verder dan de authentiek ogende film De Mannetjesmaker en een nogal bleek uitgevallen dramaserie op basis van een script van Jan Terlouw zijn we hier nooit gekomen.

De klacht dat de Nederlandse politieke geschiedenis nog maar zo zelden tot pakkend tv-drama werd gemaakt, is niet nieuw. Voor het toneel gold jarenlang hetzelfde. Maar dáár is nu juist een kentering gaande. Een paar jaar geleden werd in Den Haag de roemruchte Nacht van Schmelzer al nagespeeld, op een tekst van Martin van Amerongen. Eind deze week gaan de door Jan Blokker beschreven lotgevallen van Soekarno in première. Het kan dus wel. De televisie is tot dusver niet verder gekomen dan het uitzenden van een registratie of - in het geval van Soekarno - een documentaire over het maken van de voorstelling, dieaanstaande woensdag wordt uitgezonden. Nu de volgende stap nog: politiek drama voor de televisie. Sir Francis Urquhart gaf het goede voorbeeld. Het feit dat het er in Den Haag ogenschijnlijk veel braver aan toegaat dan in Londen, betekent toch niet dat zich ook hier geen drama's afspelen?