Staking verlamt Frankrijk

PARIJS/BRUSSEL, 24 NOV. Het openbare leven in Frankrijk was vandaag goeddeels verlamd door een staking van ambtenaren en semi-overheidspersoneel. Treinen, vliegtuigen en bussen vielen uit, scholen, postkantoren en ziekenhuizen bleven dicht. Inzet waren het regeringsplan ter redding van de sociale zekerheid en de liberalisering van de openbare diensten. In België ligt vandaag het spoorwegverkeer rond Brussel stil, waardoor geen treinen naar Nederland reden.

Parijs was opnieuw, net als bij de algemene stakingsdag van 10 oktober, het belangrijkste doelwit van de zes actievoerende vakbondscentrales. Eén zesde van de bevolking van Frankrijk woont in de regio-Parijs. Miljoenen waren gedwongen een vrije dag te nemen. Anderen waren vanmorgen extra vroeg per auto van huis gegaan om vervolgens tientallen kilometers voor de toegangspoorten van de hoofdstad tot stilstand te komen. Treinen, metro en bussen reden naar en binnen Parijs nauwelijks. Twee Eurostar-treinen die wel naar Londen zouden rijden, werden door stakers tegengehouden. Air France voerde maar 20 procent van haar Europese vluchten uit.

Tegen het middaguur ging in Parijs een grote protestoptocht van start. Volgens de eerste berichten waren daar tegen 25.000 betogers opgekomen. Ook in Lyon, Marseille, Rennes, Grenoble en Nice waren tienduizenden stakers op de been. Het vakbondsfront is verdeeld over de rechtvaardigheid van Juppé's plannen, maar het verzet tegen de aantasting van de ambtenarenstatus en de pensioenrechten van het overheidspersoneel verenigt vandaag vijf miljoen betrokkenen.

Voor de regering-Juppé is een eendagsstaking niet direct gevaarlijk, maar als de acties aanslaan kan het onlangs gekozen bezuinigingsbeleid in gevaar komen. Het Franse parlement, waar de regeringscoalitie over tachtig procent van de zetels beschikt, heeft de regering een blanco volmacht gegeven. De enige tegenkracht die de regering nog kan tegenhouden is de publieke opinie. Die is blijkens de laatste enquête voor tweederde tegen de plannen en staat achter de stakers. Dinsdag wordt de volgende ambtenarenstaking gehouden en donderdag houden de studenten, die 28 van de 90 Franse universiteiten hebben bezet, opnieuw een landelijke demonstratie.

Rond Brussel lag vandaag het treinverkeer stil. Het was voorlopig de laatste staking in een reeks acties van het Belgisch spoorwegpersoneel in verschillende delen van België. Alle treinen naar de hoofdstad en omgeving vielen daarom uit. Forenzen moesten in de voorsteden uitstappen. Ook internationale treinen, waaronder die naar Nederland en Londen, reden niet.

De christelijke en socialistische vakbonden protesteren tegen een sanerings- en bezuinigingsoperatie, waarbij achtduizend arbeidsplaatsen worden geschrapt. Ze denken ook dat investeringen in internationale verbindingen, waaronder de hoge-snelheidstreinen, ten koste gaan van die in het binnenlandse net.