Jongerenraad vergadert over condoomverstrekking in cafés

Jongeren in Zoetermeer vieren feest. Een jaar lang al zijn ze direct betrokken bij het werk van de raad van hun gemeente. Als adviseurs worden ze serieus genomen.

ZOETERMEER, 21 NOV. Ze zijn met z'n negentienen, allen niet ouder dan 28 en ze geven sinds één jaar vorm aan het beleid van 'hun' gemeente. De leden van de Jongeren Gemeenteraad Zoetermeer vierden gisteren het eenjarig bestaan met een feestelijke vergadering over condoomverstrekking en jongerenhuisvesting.

Het initiatief voor een Jongerengemeenteraad werd anderhalf jaar geleden genomen door wethouder E. Janné (VVD) van stedelijke ontwikkeling. Hij wilde de diepe kloof tussen de politiek en jongeren in Zoetermeer slechten.

Met een subsidie van 15.000 gulden en de uitslag van de verkiezingen van de gemeenteraad op zak, stelde de Werkgroep Politieke Jongeren een raad samen. Deze jongerenraad kreeg een adviesfunctie. Elk genomen besluit moet door een raadscommissie worden behandeld, die uiteindelijk bepaalt wat er met het voorstel gebeurt. Hij telt om praktische reden geen 39 zetels zoals in de 'ouderen'-gemeenteraad (“die zou nooit worden opgevuld door een gebrek aan kandidaten”), maar negentien.

Vijf partijen zijn vertegenwoordigd. De VVD is met zes zetels de grootste fractie, gevolgd door de Jonge Democraten (5), de Jonge Socialisten (4) en het CDjA (3). GroenLinks heeft met Dwars een éénmansfractie. De Socialistische Partij komt niet in de raad voor. Deze partij vindt volgens de jongeren-raadsleden het initiatief 'geldvermorsing' en ziet de raad als een elite-klasje. “Niet als een afspiegeling van de Zoetermeerse jeugd”, aldus een raadslid.

Volgens burgemeester L. van Leeuwen van Zoetermeer, die de vergaderingen leidt, heeft de jongerenraad zich in één jaar ontwikkeld tot een klankkast van de 'echte' politiek in het stadhuis. “Zoetermeer is een stad waar alles georganiseerd is rondom het traditionele beeld van de man en de vrouw en hun twee kinderen”, zegt Van Leeuwen. “Maar naarmate de stad ouder wordt, krijg je een groep jongeren tussen de dertien, veertien en 20 jaar die hun eigen weg zoeken. Met z'n allen staan we daar naar te kijken. De jongerenraad besteedt juist aan deze groep serieus aandacht.”

Aanvankelijk kampten de leden van de raad met beginnersvrees. “Het knopje van de interruptiemicrofoon werd niet zo vaak gevonden”, vertelt secretaris Mark de Rooij (25). “Als dat knopje al werd gevonden, kakelde iedereen emotioneel door elkaar heen.” De burgemeester herinnert dat plannen vaak geponeerd werden zonder financieel fundament. Hij had de onaangename taak om altijd te vragen: is er ook financiële dekking voor je voorstellen?

De leden van de jongerenraad zijn volgens Van Leeuwen in korte tijd veel pragmatischer geworden. Plannen, zoals de verbetering van fietspaden of de verstrekking van condooms in uitgaansgelegenheden, worden goed onderbouwd ingediend en tijdens vergaderingen van raadscommissies fel verdedigd. Ook begeven de jongeren zich steeds vaker in het lobby-circuit van het stadhuis: bij fracties, wethouders en ambtenaren wordt steun gezocht voor de plannen. “Toch blijven de jongeren vrij en onverveerd. Onbevangen ook.”

Voor fractievoorzitter Jerry Rijthoven van de VVD-jongeren is de ontwikkeling duidelijk. Met 28 jaar is Jerry de 'Abraham' in de raad. De kudde wilde mustangs van het eerste uur is getemd, zegt hij. Emoties hebben volgens hem plaats gemaakt voor serieus politiek discours.

Er volgt een waslijst van adviezen die de Jongeren Gemeenteraad inmiddels op zijn naam heeft staan. De stad zou een tweede coffeeshop moeten gedogen. Er is een nieuwe locatie gevonden voor de jongerensociëteit De Boerderij. Sommige adviezen van de jongerenraad zijn inmiddels door de 'ouderen'-gemeenteraad overgenomen. Stadswachten hebben het afgelopen jaar hun intrede gedaan. Er wordt geld in de huisvesting van jongeren gestopt. En de ambtenaren en wethouders gaan binnenkort via de elektronische computersnelweg interactief communiceren met de burger.

Alan van Ravenswaay (17) vormt de eenmansfractie van Dwars, de jongerenvereniging van GroenLinks. Hij gebruikt de functie van jongerenraadslid voor zijn eigen leerproces. “Waar andere jongens voetballen, verspil ik mijn tijd met de jongerenraad”, zegt Alan, die gefascineerd is door politiek. “Het gaat af en toe ten koste van school. Ik wil veel ervaring op doen in deze raad, om uiteindelijk in dezelfde zaal raadslid voor GroenLinks in Zoetermeer te worden.” Zijn politieke plannen reiken verder: Den Haag en de Tweede Kamer.

Alan ontmoet veel jongeren, laconieker dan hij. Cynischer ook tegenover de politiek. 'Wat haalt het uit', zeggen zij. Voor hem heeft politiek een boodschap. “Je vecht voor het belang van anderen”, vindt hij. Als het nodig is moet dat dwars door de politieke scheidslijnen heen gebeuren. “Samenwerking met collega's is belangrijk. Als we een punt hebben, zoals de huisvesting van jongeren, pakken we dat met alle partijen op. En treden we als één jongerenorgaan naar buiten!”