Computer geeft gekleurde inkijk in drie dimensies

DEN HAAG, 21 NOV. Entrepreneurs zijn dynamisch, enthousiast en innovatief. Marijke Simons (50) bijvoorbeeld is directeur van een bedrijfje, Combicolor in Den Bosch, dat gespecialiseerd is in drie-dimensionale visualisatie van interieurs en exterieurs. Het is gevestigd boven het kantoor van de toekomst. Een open, moderne kantoorruimte, voorzien van een lichtplafond dat 37 verschillende soorten licht kan produceren. “Kleuren moeten zo natuurlijk mogelijk overkomen en niet worden vervormd door een verkeerde lichtinval”, zegt Simons.

In september 1993 ging ze van start met het project dat is bedacht door haar levenspartner, de architect Ben Hüsstege. Een dertigtal participanten heeft produkten en materialen in vele varianten en kleuren ter beschikking gesteld. Zo is Forbo-Krommenie vertegenwoordigd met vloerbedekking en marmoleum, Interface Heuga met tapijttegels, de Koninklijke Mosa met tegelvloeren en porselein en de Geberit Groep met sanitair. De materialen zijn aanwezig in de showroom. Maar Combicolor heeft de aanwezige produkten en materialen ook ingebracht in de computer en opgeslagen in een digitale bibliotheek. Deze zogeheten draadmodellen hebben de contouren en omtreklijnen van de werkelijke produkten en materialen, maar kunnen worden gemanipuleerd. Met één druk van de wijsvinger op de muis verandert de maat, kleur of bekleding van een stoel of tafel, of het perspectief van waaruit er tegenaan wordt gekeken. Zo kunnen door middel van de computer kleuren en vormen op elkaar worden afgestemd en kan dié inrichting worden gekozen die de opdrachtgevers (projectontwikkelaars, beleggers, architecten, woningbouwverenigingen, makelaars, consumenten) het best bevalt. Op deze manier kunnen interieurs snel worden ingericht met in de data base aanwezige produkten en materialen.

“Mensen kunnen geen tekeningen van architecten lezen”, zegt Simons. “Door de zaak te visualiseren krijgen ze gevoel voor de ruimte. Zo beseffen kopers van huizen, kantoren en andere gebouwen beter wat ze kopen”. Door de verschillende visualisaties achter elkaar op video op te nemen kan de klant door de 'virtuele realiteit' heen lopen. Om de visualisaties nog echter te doen lijken kunnen foto's worden genomen van het werkelijke uitzicht. Vanaf een hoogwerker worden op reële hoogte foto's gemaakt vanuit het denkbeeldige raam van het nog niet bestaande appartement, ingescand en binnen de visualisatie gebracht.

De techniek waarmee Combicolor werkt kan het effect van verbouwingen laten zien nog voor de oude badkamer en keuken zijn gesloopt. Simons laat een aantal met de computer vervaardigde visualisaties zien. Ze zijn haarscherp en zo volmaakt, dat in de chromen kraan het interieur van de badkamer wordt weerspiegeld en een verkleinde weergave van de slaapkamer is terug te vinden op een stalen deurknop. “Je kunt van de ene ruimte naar de andere lopen. Daarvoor zetten we de plaatjes achter elkaar, en daarvan kan een videofilm worden gemaakt”, zegt Simons. Zoals je bij de garage een proefrit kunt maken in de auto van je keuze, zo maakt Combicolor het dus mogelijk om een 'proefrit' te maken in een huis dat nog niet bestaat.

Voor het renderen - het exact uitrekenen van de lichtinval - is veel 'rekentijd' nodig. Hoe sterker en sneller de computers, hoe minder rekentijd nodig is voor het vervaardigen van één visualisatie. “De twee processoren die wij nu gebruiken doen in 2 uur wat onze vorige, 1,5 jaar oude Intergraph-computers in 92 uur deden”, zegt Simons. Computers worden niet alleen toegankelijker en sneller, maar ook goedkoper. “Telden we anderhalf jaar geleden nog 45.000 gulden neer voor een computer, nu kost diezelfde computer nog maar 10.000 gulden en hij heeft nog meer power ook”.

Simons heeft drie vaste mensen in dienst, van wie twee werkzaam zijn op de computerafdeling. Bij drukte kunnen door Combicolor opgeleide oproepkrachten worden ingeschakeld, terwijl ook altijd wel een stageaire van de grafische MTS aanwezig is. De computerwizards gebruiken hard- en software van Intergraph om alles in te tekenen in werkkleuren. Het eerste softwareprogramma Microstation wordt gebruikt om alles driedimensionaal in werkleuren te tekenen. Met het tweede software programma Modelview wordt het gewenste aanzicht bepaald en worden de materialen toegekend (eikenhouten kast, of vurenhout?). Tenslotte is er nog een derde software programma, Intergraph Pixie dat wordt gebruikt om kleuren in een handomdraai te veranderen. Materialen kunnen desgewenst worden weggetoverd en weer teruggeplaatst. Het uiteindelijke resultaat kan op print of dataschijfje worden aangeleverd bij de drukker van brochures, de architect of projectontwikkelaar.

“Wij zijn de enige die dit in Nederland zo gedetailleerd op dit niveau doen”, zegt Simons. Toch heeft ze moeite om de markt open te breken. “Architecten bijvoorbeeld zijn zeer terughoudend”, zegt ze. “Maar op een gegeven moment zullen ook zij meemoeten, willen ze een project binnenhalen. De klant wil zien wat hij koopt”. In de toekomst is het zelfs denkbaar dat potentiële kopers van huizen of gebouwen via Internet drie-dimensionale visualisaties bij makelaars opvragen. “Op dit moment komen wij vaak nog op de laatste plaats”, zegt Simons. “Als de architect klaar is met tekenen en de brochure moet worden gemaakt. Maar dat zal gauw veranderen”.

De drie-dimensionale software spaart in elk geval veel kosten uit. Als de welstandscommissie een project afkeurt (de angst van elke architect) hoeft niet alles opnieuw te worden getekend. En de computer maakt brochures een stuk goedkoper.

Een bekende sanitairfabrikant telde nog niet zo lang geleden tonnen neer voor het fotograferen van badkamers. Twee grote bedrijfshallen moesten daarvoor worden afgehuurd en alleen al het opbouwen en afbreken van de opstellingen kostte tienduizenden guldens. “Wij doen het voor tienduizend gulden”, zegt Simons. Combicolor drijft behalve op techniek op een ijzeren marketingformule. Er wordt aan twee kanten geld verdient. Van alle produkten die Forbo-Krommenie, Akzo-Sikkens, Castelijn (kantoormeubel systemen) en andere participanten via Combicolor verkopen, ontvangt Simons een vergoeding. Aan de andere kant van de markt wordt geld verdient aan opdrachtgevers als projectontwikkelaars, bouwbedrijven, standbouwers, architecten en makelaars.

Het is vooral deze marketingformule die het bedrijf onderscheidt van zijn concurrenten. Slimme computers kan iedereen kopen. Maar het op ingenieuze wijze bij elkaar brengen van vragers en aanbieders en het opbouwen van een uitgebreide data base met produkten van belangrijke fabrikanten verlenen Compudata een competitive edge. “We zijn voortdurend aan het vernieuwen”, zegt Simons. Als dit concept door een groot kapitaalkrachtig concern zou zijn opgezet, zou virtual reality van in- en exterieurs al op grote schaal worden toegepast. Simons: “Wij doen er wat langer over, maar we komen er uiteindelijk ook.”