Strafproces tegen horecabedrijf begonnen zonder 'ome Gerrit'

DEN HAAG, 16 NOV. De verdediging van de horeca-familie Van der Valk heeft vanochtend bij het begin van de strafzaak tegen zeven leden van de familie gepleit voor het niet-ontvankelijk verklaren van de officier van justitie en nietigheid van de uitgebrachte dagvaardingen.

De zeven verdachten die nu voor de rechtbank in Den Haag terechtstaan (onder hen bevindt zich ook de voormalige financiële topman Arie van der Valk) worden beschuldigd van fraude met loon- en omzetbelasting, valsheid in geschrifte en het niet aanmelden van personeel.

Advocaat mr. L. Spigt die optrad namens de gehele verdediging, vindt dat de officier van justitie de verdedigers op het verkeerde spoor heeft gezet, en hen probeert pootje te lichten. Spigt vindt dat de telastelegging veel te algemeen en open is gesteld. “De beschuldigingen zijn te weinig specifiek en op grond daarvan kan de verdediging geen verweer voeren.” De verdediging vindt ook dat de groep die nu gedagvaard is te a-select en als zondebok voor de totale Van der Valk-familie is gekozen.

Voor de rechter staan thans nog drie mannelijke leden van de jongere generatie Van der Valk en hun echtgenotes. Het gaat om de 37-jarige B.A. van der Valk en zijn vrouw (exploitanten van motel Akersloot), G.A.J. van der Valk (34) en echtgenote (motel Tiel) en L.A. van der Valk (32) en zijn vrouw (wegrestaurant Burgerveen en motel Haarlemmermeer A4).

Pater familias Gerrit van der Valk behoort niet tot de nu gedagvaarden. Het gerechtelijk vooronderzoek tegen hem en zijn zoon A.A.G. van der Valk is nog niet afgerond aangezien het zich deels in het buitenland afspeelt. Gerrit heeft een Zwitsers paspoort en bezit in Zwitserland een huis. Het openbaar ministerie heeft de zaak tegen hem en zijn zoon afgesplitst om geen onnodige vertraging in de andere zaken te veroorzaken.

Het proces is het eerste juridische uitvloeisel van de geruchtmakende arrestatie van de “peetvaders” Gerrit en Arie van der Valk op Curaçao in februari vorig jaar. Gerrit van der Valk, de man die binnen de familie nog steeds veel gezag heeft door zijn grote aandeel in de opbouw van het bedrijf, werd aangehouden op het strand van Curaçao waar het bedrijf een hotel exploiteert. Tegelijkertijd deed de politie in Nederland invallen in vier Van der Valk-vestigingen (Akersloot, Haarlemmermeer en Tiel) en later volgde ook nog een inval in de vestiging Sassenheim. De actie ging gepaard met huiszoekingen bij veertien werknemers.

In totaal werden vijftien mensen aangehouden op verdenking van belasting- en premiefraude en het verzwijgen van gerealiseerde omzet. Het ging om negen familieleden en zes medewerkers. Administratieve bescheiden, waaronder computerbestanden, werden in beslag genomen, evenals 5,5 miljoen gulden in contanten. Een aantal van de gearresteerden werd al snel weer vrijgelaten. Zeven familieleden, onder wie nestor Gerrit en zijn broer Arie mochten enige tijd later op borgtocht (250.000 gulden per persoon) het huis van bewaring in Scheveningen verlaten. De familie en haar aanhang maakte van die vrijlating voor het oog van tv-camera's een demonstratie.

Het onderzoek en de feiten waarop de ten lastelegging zijn gebaseerd betreffen de periode januari 1990 tot februari 1994. De strafzaak draait vooral om het verzwijgen van omzet. Gerrit van der Valk heeft voor het hele motel- en restaurantconcern wel eens een omzet van 400 miljoen gulden per jaar genoemd, maar in horeca-kringen wordt aangenomen dat het om aanzienlijk hogere bedragen gaat. Het familieconcern hangt, los van de strafzaak, ook een omvangrijke claim van de fiscus boven het hoofd wegens verzwegen inkomsten. Die naheffing zou naar verluidt inclusief boete uitkomen op 100 à 150 miljoen gulden.

Van der Valk is al jaren door de fiscus in de gaten gehouden. Het bedrijf moest eerder al een forse fiscale naheffing betalen. Dat gebeurde na de betaling van een omvangrijk losgeld in contanten bij de ontvoering van de echtgenote van Gerrit van der Valk in 1982. Gerrit van der Valk staat bekend om zijn afkeer van elke vorm van inmenging van buitenaf in zijn familiebedrijf. Met grote regelmaat heeft hij in het verleden schimpscheuten afgegeven in de richting overheid, fiscus en vakbonden.

Binnen de familie Van der Valk wordt intussen gewerkt aan het opzetten van een veel doorzichtiger bedrijfsstructuur. Op dit moment bestaat het concern uit een nauwelijks te ontwarren kluwen van BV's en holdings. De jongere generatie, die inmiddels het roer in handen heeft genomen onder leiding van Gerrits neef Martin, zou wel iets zien in een franchise-formule.