Van Mierlo: geen beloften VS over kandidaat Navo

DEN HAAG, 15 NOV. De Verenigde Staten hebben zich nooit aan een kandidaat voor de post van secretaris-generaal van de NAVO gecommitteerd. Op grond van sonderingen op politiek en hoog ambtelijk niveau meende de regering evenwel in Lubbers over zo'n goede en krachtige kandidaat te beschikken dat zij op 3 november tot formele kandidaatstelling kon overgaan.

Dit schrijft minister Van Mierlo vanochtend aan de Tweede Kamer. Van Mierlo laat in het midden met wie en waar er is nagegaan wat de kansen voor Lubbers waren. “Gezien de positieve indrukken van de heer Lubbers en de beide ambassadeurs (over hun gesprekken in Washington red.) heeft de kandidaatstelling na terugkeer van de heer Lubbers in Nederland plaatsgehad”, aldus de brief. Hoe die positieve indrukken waren ontstaan en bij Lubbers zelf kort na het bezoek konden veranderen, wordt niet beschreven. Van Mierlo stelt opnieuw vast dat de Amerikanen de regering op dat moment niet in kennis hebben gesteld van de gerezen bezwaren.

Op zijn persconferentie afgelopen vrijdag zei Van Mierlo dat hij dat van de Amerikanen wel had verwacht, “want zij wisten dat wij hem kandidaat gingen stellen”. Pas twee dagen na het gesprek in Washington in de avond van 4 november had de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Warren Christopher, hem opgebeld met de mededeling dat de Verenigde Staten ernstige moeilijkheden hadden met de kandidatuur van Lubbers.

Op 6 november hebben Kok en Van Mierlo de ontstane situatie met diverse regeringsleiders en ministers van buitenlandse zaken in Jeruzalem besproken. Op 8 november liet minister Christopher Van Mierlo weten dat de Verenigde Staten de kandidatuur van Lubbers definitief niet zouden steunen. “Hoewel de regering zich ervan bewust was dat de regering van de VS zich aan geen enkele kandidaat had gecommitteerd was de Amerikaanse opstelling een volslagen verrassing”, aldus Van Mierlo.

Om tweespalt te vermijden heeft Lubbers bij gebrek aan Amerikaanse steun zijn kandidatuur ingetrokken. “De regering heeft met respect, begrip en teleurstelling van de beslissing van de heer Lubbers kennis genomen. Zij betreurt het in hoge mate dat zij zich onder deze omstandigheden genoodzaakt heeft gezien de Nederlandse kandidatuur in te trekken,” aldus de brief.