Proef met openstelling vluchtstrook voor verkeer op autosnelweg

DEN HAAG, 14 NOV. Na aanvankelijke aarzelingen houdt het ministerie van verkeer en waterstaat volgend jaar een proef met het openstellen van de vluchtstrook voor het verkeer. Pakt het experiment goed uit, dan komt er een 'lange-termijnbeleid spitsstroken langs autosnelwegen'. Dat is gisteren bekend geworden.

Met de proef borduurt minister Jorritsma voort op haar tweede 'file-brief'. In juni van dit jaar schreef zij dat ze wilde onderzoeken “onder welke voorwaarden experimenten met het gebruik van de vluchtstrook mogelijk zijn”. Dit stuitte toen op grote weerstand van onder andere de ANWB en Veilig Verkeer Nederland.

Sindsdien is op het ministerie hard gewerkt aan het vergroten van het draagvlak voor een proef. Inmiddels is zowel de ANWB als het Korps Landelijke Politiediensten overstag. Het experiment begint op 1 januari en gaat vier maanden duren. Mocht tussentijds blijken dat er ongewenste effecten optreden, zoals gevaar voor de verkeersveiligheid, dan wordt de proef voortijdig beëindigd. Als alles naar wens verloopt, komt er een 'projectgroep spitsstroken'. Deze moet dan nieuwe proeflocaties uitzoeken en regelgeving en een 'communicatieplan spitsstroken' ontwerpen.

Het experiment heeft plaats op de A28, tussen Den Dolder en Rijnsweerd. In feite, aldus het ministerie, zal daar niet zozeer de vluchtstrook worden gebruikt, alswel een herindeling van de weg plaatshebben. Boven de drie rijstroken komen matrixborden, die met groene pijlen en - bij een ongeluk - een rood kruis boven de voormalige vluchtstrook het weggebruik sturen. Er komen vluchthavens en er zal veel politiecontrole zijn.

Minister Jorritsma kondigde het experiment met de vluchtstrook gisteravond terloops aan, tijdens overleg met de Tweede Kamer over het 'meerjarenprogramma infrastructuur en transport', kortweg MIT. Het MIT is een bij de begroting horend stuk waarin voor de komende jaren de investeringen in wegen, spoorwegen en vaarwegen staan. Vanmiddag zou de Kamer verder praten over Jorritsma's begroting.

Gedurende het overleg bleek dat de minister bereid is de aanleg van lichte, metro-achtige treinverbindingen in de Randstad te versnellen. Met provincies, spoorwegen en andere vervoersbedrijven zal worden bekeken welke lijnen het beste uit de bus komen als het gaat om een zo rendabel mogelijke exploitatie. De drie regeringsfracties PvdA, VVD en D66 hadden aangedrongen op een snellere totstandkoming van 'light rail' verbindingen in de Randstad, die zij zien als een probaat middel in de strijd tegen de files.

Pagina 7: CDA vraagt miljarden

De behandeling van het MIT is traditioneel een debat waarin Tweede-Kamerleden opkomen voor de belangen van de regio. Doorgaans ontvangen zij in de weken voorafgaand eraan tientallen brieven van verontruste gemeenten, bedrijven en belangenorganisaties. Gisteren spande het CDA de kroon, door voor miljarden guldens aan extra investeringen te pleiten.

Op hetzelfde moment dat Radio Fryslân en Radio Noord-Holland de wensen van het Kamerlid Reitsma meldden, wees minister Jorritsma erop dat het CDA niet duidelijk kon maken waar het geld voor die investeringen vandaan moest komen. Vanmiddag zou het CDA een eigen plan voor de aanleg van extra rijstroken verdedigen, dat vijf miljard gulden kost.

Maar ook andere fracties pleitten voor extra investeringen, waaronder talloze weguitbreidingen, verruiming van kanalen, aanleg van de Zuiderzeespoorlijn en een spoorverdubbeling tussen Groningen en Sauwerd. “Geen enkele woordvoerder heeft een posterioriteit genoemd”, stelde Jorritsma vast, die om die reden aan de meeste wensen niet kan voldoen.

Zij waarschuwde ervoor dat het versnellen van projecten ertoe kan leiden dat het ministerie aan het einde van het begrotingsjaar geld overhoudt, wat vervolgens automatisch naar de schatkist gaat. Tot nu toe lopen elk jaar veel projecten door de langdurige procedures die ermee gemoeid zijn, vertraging op, wat het ministerie wegens de begrotingssystematiek honderden miljoenen kost.

Volgens Jorritsma kunnen de twee hoge-snelheidlijnen in ieder geval niet sneller dan voorzien worden aangelegd. De lijn naar Parijs moet in 2003 klaar zijn, die naar Duitsland in 2007.