Gemenebest veroordeelt kernproeven, Major boos

AUCKLAND, 10 NOV. De regeringsleiders van het Gemenebest hebben aan het eind van de eerste dag van hun ontmoeting in Auckland tot woede van Groot-Brittannië met “een overweldigende meerderheid” de Franse kernproeven in de Stille Oceaan veroordeeld.

Groot-Brittannië, het moederland van het Gemenebest, heeft formeel afstand genomen van de verklaring. De Gemenebestlanden, bestaande uit 51 landen die eens vanuit Londen werden bestuurd en Groot-Brittannië, noemden China en Frankrijk, de enige kernmachten die nog kernproeven uitvoeren, overigens niet met name.

Frankrijk heeft sinds september drie kernproeven uitgevoerd in Polynesië, tot woede van Gemenebestlanden in het Stille Oceaangebied en Azië. Zeker drie verdere proeven staan nog op de agenda.

De Britse premier John Major had eerder verklaard dat hij begrip heeft voor de beslissing van de Franse regering om kernproeven uit te voeren. Na het aannemen van de verklaring reageerde Major tegenover journalisten woedend. Hij noemde de verklaring “feitelijk incorrect, intellectueel onevenwichtig en gewoon fout”. “Ik heb het volkomen duidelijk gemaakt - ik denk dat het standpunt dat zojuist tot uiting is gebracht door onze Gemenebest-collega's helemaal fout is, helemaal fout.” De Australische minister van buitenladnse zaken Garets Evans noemde de verklaring “precies wat we wilden”.

De uitspraak van de Gemenebesttop werd ook verwelkomd door Greenpeace. Woordvoerder Michael Szabo: “Het is duidelijk dat met uitzondering van Groot-Brittannië het gehele Gemenebest van mening is dat kernproeven onaanvaardbaar zijn. Verdere en snelle vooruitgang op het terrein van nucleaire ontwapening is nu noodzakelijk”, aldus Szabo.