Peres belooft: Israel vervolgt vredesproces

TEL AVIV, 7 NOV. Waarnemend premier Shimon Peres heeft vanmorgen nadrukkelijk gezegd dat Israel het vredesproces met de Palestijnen “naar letter en geest” zal uitvoeren.

Peres sprak na de begrafenis van de zaterdagavond vermoorde premier Yitzhak Rabin, waar veel sprekers de noodzaak van voortzetting van het vredesproces onderstreepten. Met name de Jordaanse koning Hussein pleitte emotioneel en krachtig voor vrede: “Ik geloof dat het voor ons allemaal tijd is om openlijk naar buiten te komen en over vrede te spreken. Niet alleen hier, vandaag, maar voor altijd.”

Peres heeft het Israelische leger opdracht gegeven zich stipt te houden aan het met de Palestijnen overeengekomen tijdschema voor de ontruiming van zes Palestijnse steden op de Westelijke Jordaanoever zodat de verkiezingen voor de Palestijnse bestuursraad volgens schema op 20 januari 1996 kunnen plaatshebben. Uit bezorgdheid over de verzwakte positie van de Israelische regering, als gevolg van het wegvallen van Rabin, hebben president Clinton en leiders van het Congres Peres gisteren politieke en financiële steun toegezegd voor het uitvoeren van het vredesproces. De ontruiming van delen van de Westelijke Jordaanoever en de aanleg van omwegen voor kolonisten en andere veiligheidsmaatregelen kosten de Israelische schatkist honderden miljoenen guldens.

Behalve over een zo snel mogelijke en gladde uitvoering van het vervolg-autonomie-akkoord met de Palestijnen hebben president Clinton en de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Warren Christopher gisteren uitvoerig in Jeruzalem gesproken over hervatting van het vredesoverleg met Syrië. Peres heeft duidelijk gemaakt groot belang te hechten aan een vredesdoorbraak met Damascus omdat volgens hem de sleutel van de situatie in Zuid-Libanon, waar de afgelopen maanden veel Israelische soldaten zijn gesneuveld, in handen ligt van de Syrische president Hafez al-Assad. In zijn laatste rede, zaterdag tijdens de vredesbijeenkomst in Tel Aviv, sprak ook premier Rabin over de noodzaak tot vrede met Syrië te komen.

Vanmorgen zei Peres opnieuw dat “vrede voor Israel belangrijker is dan de uitkomst van verkiezingen”. Daarmee gaf hij te kennen dat hij voor vrede met Syrië wellicht grotere risico's wil nemen dan Rabin, die wegens zijn lange militaire achtergrond toch meer in militaire termen dacht dan Peres, wiens veiligheidsconceptie van Israel in vrede is verankerd.

Peres heeft zich vanmorgen gekant tegen het idee om de algemene verkiezingen, die in volgend jaar november moeten worden gehouden, te vervroegen. Hij gaat ervan uit dat een door hem te vormen regering, met dezelfde smalle parlementaire meerderheid als de regering-Rabin had, door de moord op Rabin populairder zal zijn waardoor het voeren van een krachtige en duidelijke vredespolitiek mogelijk is. Toch streeft Peres er naar de regeringscoalitie te verbreden door een of twee religieuze partijen regeringsverantwoordelijkheid te laten dragen.

Ondertussen overwegen de ministers van binnenlandse zaken en justitie op stappen om krachtiger te kunnen optreden tegen joodse extremisten. De Israelische politie heeft voorts Hagai Amir, de broer van de moordenaar van Rabin, in hechtenis genomen. De politie verdenkt beide broers ervan lid te zijn van de extremistische Kahana Chai-beweging en is er niet van overtuigd dat Yigal Amir alleen heeft gehandeld. Hagai Amir zou de kogels aan Yigal Amir hebben gegeven en deze door ze met zand te slijpen tot dum-dum kogels hebben gemaakt die een verwoestende uitwerking hebben in het lichaam van het slachtoffer.