De pijn ligt op gezichten van vele Israeliërs

TEL AVIV, 6 NOV. “Rabin, waak over ons van boven”. Het is een tekst uit vele honderden die met een zwart krijt is geschreven op een muur van het stadhuis van Tel Aviv waar premier Yitzhak Rabin zaterdagavond werd vermoord. Vannacht om twee uur nog zaten honderden jongeren in groepjes op het plein, waar meer dan honderdduizend Israeliërs Rabin hadden toegejuicht. Als bij een kampvuur zaten ze in kringen rond honderden brandende kaarsjes - ne'er neshema - (zielskaarsen) die voor doden in Israel worden ontstoken.

Jongens en meisjes lagen stil in elkaars armen. Waar zaterdagavond de vredesliederen uit de luidsprekers over het plein schalden werd nu gefluisterd alsof de stilte die er door de dood van Rabin over het land is gevallen niet mocht worden doorbroken, de stilte van het respect en de inkeer. Een jongen zat met zijn hoofd tussen zijn knieën bewegingsloos. Een meisje huilde. In de verste hoek van het plein zongen jongeren van een linkse jeugdbeweging zachtjes, heel zachtjes het vredeslied shir hashalom, dat Rabin ook had meegzongen, zaterdagavond. Een hond zoogde haar jong op het plein. Een 30-jarige man die in een van Israels oorlogen zijn beide armen heeft verloren, liep van hoek naar hoek, op zoek naar een rustpunt dat hij niet kon vinden.

“Rabin, je bent voor de vrede vermoord. We zullen je nooit vergeten”, was op de muur geschreven. Ook: “godsdienst en nationalisme vormen een gevaarlijke combinatie”. “Rabin we verlangen naar je. Waarom? We zijn nu allemaal wezen.” Bij de brandende kaarsen lagen gedichten.

Een meisje zat op de rug van haar vriendin om op een open plekje van de muur te kunnen schrijven : “Rabin ik houd van je”. Ook voor de flat van de familie Rabin in Tel Aviv brandden kaarsen, werd in stilte gerouwd. Gisteravond kwam Lea Rabin naar buiten. “ Er waren hier demonstranten die Rabin moordenaar en verrader noemden. Jammer dat jullie er toen niet waren”, zei ze. “Maar jullie zijn nu gekomen en dat is bemoedigend.”

De rouw in Israel is diep, de pijn om het verlies van Rabin schrijnt, ligt op de gezichten van de honderdduizenden Israeliërs - misschien wel een miljoen - die sedert gisteren na uren wachten langs de voor de Knesset geplaatste kist van Rabin schuifelden. Ouderen en jongeren, vooral jongeren. Nu pas blijkt hoezeer de 73-jarige Rabin het idool van heel veel jongeren is. In deze in Israel geboren man herkennen ze zichzelf. Hij sprak hun taal, zonder accent. Met hem, de soldaat van de prille dagen van Israels bestaan, kunnen de jongeren vlak voor en na de lange dienstplicht zich zonder moeite identificeren, als een van hen, als een van de echte Israelische familie. Dat gevoel blijkt uit de teksten die op de muren worden geschreven.

Maar niet overal wordt gerouwd. In de stad Ariel op de bezette Westelijke Jordaanoever werd tijdens een bijeenkomst door een aantal mensen zaterdagavond spontaan geklapt toen het nieuws van de aanslag op Rabin daar bekend werd. In Hebron zei een man gisteren ook dat in synagoges voor de dood van “de slechte Rabin” is gebeden. Rabbijnen uit nederzettingen hadden daar zelfs een speciaal gebed voor geschreven. Het zijn geluiden die van de algemene sfeer van rouw afwijken. Maar vanmorgen nog zei de moordenaar Yigal Amir voor de rechter dat hij geen spijt had van zijn aanslag op het leven van Rabin. Indien nodig zou hij het weer doen omdat de Thora, het oude testament, niet alleen als een van de tien geboden zegt “gij zult niet moorden” maar ook “andere dingen”.

Minister van binnenlandse zaken Ehud Barak heeft gisteravond gezegd dat de extremistische bewegingen zullen “worden verpletterd”. “Waarom niet eerder. Waarom gewacht tot Rabin door een moordenaarshand uit valse liefde voor het land van Israel is gevallen”, vragen velen zich af. Tranen en vragen. “Een miljoen tranen”, is vandaag de vette openingskop van Israels grootste krant, Yediot Ahronot.