Nut (2)

Met grote instemming las ik het pleidooi van Ton van Raan (W&O 26 okt.) voor fundamenteel onderzoek zonder de voorwaarde dat dit op korte termijn economisch rendabele toepassingen moet opleveren.

Waarschijnlijk zullen heel weinig mensen, zelfs weinig nierpatiënten, zich ervan bewust zijn, dat de hemodialyse met een kunstmatige nier, die door onze landgenoot dr. W.J. Kolff werd ontwikkeld tijdens de Tweede Wereldoorlog, steunde op het fundamenteel onderzoek van dialyse door de biochemicus prof. Brinkman in Groningen, en voortbouwde op fundamenteel onderzoek door onder anderen de Amerikanen Abel, Rowntree en Turner in 1913-14 (hun doel was om de circulatie van aminozuren aan te tonen). Pas in de jaren dertig, toen cellofaan ('kunstmatig worstvel') toegankelijk werd als membraan voor dialyse en heparine beschikbaar kwam als middel om stolling van bloed buiten het lichaam tegen te gaan werd een praktische toepassing van het hierboven genoemde fundamentele onderzoek mogelijk.

Ton van Raan herinnert aan Michael Faraday. Van hem wordt ook verteld dat hij op een vraag van koningin Victoria naar het nut van zijn uitvindingen antwoordde: 'Majesteit, wat is het nut van een pasgeboren kind?'