Fors geldmarkttekort dwingt DNB tot swap

AMSTERDAMN, 1 NOV. De afgelopen week vertoonden de geldmarkttarieven slechts zeer geringe mutaties. De 3-maands interbancaire rente, de 'benchmark' voor de geldmarkt, steeg met 2 basispunten tot 3,93 procent. Het 6-maands tarief noteerde onveranderd 3,96 procent. Een oorzaak voor de geringe mutaties is het uitblijven van een substantiële verlaging van het repo-tarief door de Duitse Bundesbank. Een solo-actie van DNB lijkt minder waarschijnlijk, gezien de recente lichte verzwakking van de gulden ten opzichte van de D-mark. Bij dit laatste zou, naast het relatief lage niveau van de Nederlandse rente, ook het wegvallen van de vraag naar guldens uit hoofde van de aankoop door buitenlanders van KPN-aandelen een rol kunnen spelen.

Mochten de geldmarkttarieven de afgelopen week een weinig spectaculair beeld opleveren, heel anders is dit gesteld met de weekstaat. Bij de activa valt de toename met 3,9 miljard gulden van de post Vorderingen en waardepapieren in buitenlandse geldsoorten op. Deze toename vond haar oorzaak met name in de valutaswap die DNB afgelopen maandag uitvoerde. Op deze dag verruimde DNB de geldmarkt door dollars te kopen ter waarde van 3,1 miljard gulden.

De noodzaak van een swap ontstond nadat eind vorige week de geldmarkt te krap dreigde te worden. De voornaamste oorzaak hiervan was het vrij forse tempo waarin de Agent van Financiën zijn DTC-programma heeft volgetrokken. DTC's (Dutch Treasury Certificates) zijn kortlopende schuldtitels uitgegeven door het Rijk. Met DNB was afgesproken dat de Agent dit jaar voor maximaal 12,5 miljard gulden aan DTC's op de markt mocht brengen. Afgelopen week werd deze limiet bereikt en vonden aanzienlijke stortingen plaats op DTC's. Deze stortingen, die op de weekstaat tot uitdrukking komen in een toename van de post 's Rijks schatkist, kwamen bovenop andere geldmarktverkrappende betalingen aan het Rijk. Zo werd op 26 oktober voor 5,5 miljard gulden gestort op de KPN-aandelen. Tegelijkertijd vond maandag een deel van de reguliere einde-maands en einde-kwartaals (met 1 maand vertraging) belastingafdrachten plaats. DNB kon deze verkrappingen deels pareren met een 7 miljard gulden ruimere speciale belening. Een nog hogere belening was ongewenst. Aangezien DNB pas dinsdag een nieuwe kasreserve kon instellen, die werd teruggebracht tot nihil, kwam zij maandag de banken tegemoet met een geldmarktverruimende valutaswap. De ruime belening en de valutaswap konden echter niet voorkomen dat de ontsparing op het contingent toenam van 1,7 procent vorige week tot 1,9 procent afgelopen maandag. Nadat 12,1 procent van de contingentsperiode inmiddels is verstreken, is 14,0 procent van het toelaatbare beroep verbruikt.

Bron: Economisch Bureau ING Groep