Gecombineerde reisreus mikt op een jaaromzet van ruim 3 miljard gulden; Fusie Holland International en Arke

HOOFDDORP, 31 OKT. Holland International (HI) en Arke Reizen, de nummers één en twee van de nederlandse reiswereld, worden met ingang van morgen een geïntegreerde onderneming onder de nieuwe naam Arke/Holland International NV. De gecombineerde reisreus mikt het komende boekjaar met 2.340 werknemers op een omzet van 3,1 miljard gulden en beheerst nu 20 procent van de toeristische en 30 procent van de zakelijke markt.

Toen Europa's toeristische marktleider Touristik Union International (TUI) uit Hannover en de KLM afgelopen mei belangen van resp. 91 en 9 procent in zowel Arke als HI namen, werd nog omstandig verzekerd dat beide reisorganisaties onder eigen naam als afzonderlijke winstverantwoordelijke ondernemingen zouden voortbestaan. Vanwaar deze koerswijziging? Salami-taktiek om het personeel geleidelijk zover te krijgen?

“Welnee”, zei bestuursvoorzitter E.J. Nederkoorn van de gecombineerde reisgigant gisteren tijdens een persconferentie. “Eerst was er het idee dat twee reisorganisaties, die elkaar decennia lang op leven en dood hebben beconcurreerd, beter apart kunnen voortbestaan. Maar dan ontdek je steeds meer voordeel in vormen van samengaan en het aanpakken van duplicatie en overlap. Dat proces is - in goed overleg met de ondernemingsraden - doorgegaan.”

Al moest Nederkoorn erkennen dat ook de nieuwe aandeelhouders TUI en KLM een sterke voorkeur koesteren voor een geïntegreerde onderneming met alle schaalvoordeel vandien. Daarover wilde de bestuursvoorzitter trouwens niet moeilijk doen. Nederkoorn: “Ik heb op vele plaatsen gewerkt en daarvan geleerd dat alle verhalen over cultuurverschillen vaak een schutting zijn waarachter men zich verschuilt uit angst voor verandering. Mijn ervaring is dat als je maar normaal doet, je elkaar voor 99 procent direct begrijpt.”

Volgens Nederkoorn, niet lang geleden nog topman van Fokker, blijven de gevestigde en waardevolle merknamen HI en Arke naar de klant toe wel voortbestaan maar is het “naar binnen toe” integratie geblazen. Dat proces is bij de afdeling zakelijk reizen al op een oor na gevild. De overige afdelingen dienen zo spoedig mogelijk te worden geïntegeerd.

De voordelen van zo'n integratie zijn op tal van terreinen, zoals de gezamenlijke inkoop van accomodaties en vliegtuigstoelen, evident. Veel gevoeliger, zo vertelde Nederkoorn, is de invoering van één administratief systeem. “Arke en HI hebben bijvoorbeeld nog verschillende computersystemen en daarover bestaan bijna religieuze verschillen van mening. Iedereen zweert bij het eigen systeem. Toch zullen wij die harde knoop snel doorhakken want uit een recente studie over fusie bij een paar grote banken heb ik geleerd dat je zo'n keuze beter meteen kunt maken. Daar voorkom je latere problemen mee.”

Over de eventuele gevolgen voor de werkgelegenheid liet bestuursvoorzitter Nederkoorn zich tamelijk mistig uit. Hij voorspelde door het samenvoegen van overlappende activiteiten een zekere afname van de werkgelegenheid. Hij wilde daarom gedwongen ontslagen niet uitsluiten. Maar hij zei tegelijk dat niet te verwachten omdat het geïntegreerde bedrijf rekent op nieuwe groeiimpulsen. De kantoren in Rijswijk (HI) en in Enschede (Arke) blijven bestaan. En de nieuwe raad van bestuur - die behalve uit voorzitter Nederkoorn (touroperating) bestaat uit R. van Beetz (retail) en R. Krijt (supporting services) - wil tussen beide plaatsen gaan pendelen.

Nederkoorn ziet voor zijn reisbedrijf vele mogelijkheden tot het behalen van schaalvoordeel, tot synergie en tot uitbreiding van het huidige marktaandeel (20 à 30 procent).

In Nederland volgen na de nieuwe marktleider Arke/HI op afstand een vijftal reisorganisaties wier marktaandelen tussen de 5 en de 7 procent schommelen. Dat zijn Vrij Uit, OAD, NBBS, Neckermann, Hotelplan en De Jong Intratours. Daarnaast opereren nog zo'n 200 kleinere reisorganisaties. Maar volgens directeur Hans de Jong van De Jong Intratours niet voor lang meer. “Je ziet de marktconcentraties op je afkomen”, aldus De Jong. “Over een paar jaar zijn er hoogstens een tiental over.” Zijn eigen bedrijf is voor een kwart van Arke/HI NV.

Bestuurslid Van Beetz merkte op dat de KLM in navolging van Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen een offensief is begonnen om zelf meer zakenreizen te gaan verkopen. Maar hij geeft zulke offensieven weinig kans, omdat de gespecialiseerde reisorganisaties de klant nu eenmaal meer toegevoegde waarde bieden.

Dat de klant beter uit is met een efficiënte reisagent dan direct met de luchtvaartmaatschappij zelf, blijkt volgens Arke/HI uit een recent onderzoek van de Universiteit van Amsterdam, uitgevoerd op verzoek van de reisorganisatie. Dit toont aan dat zakenreizen die via Arke/HI's Business Travel International zijn geboekt gemiddeld 17 procent goedkoper zijn dan directe bestellingen bij dezelfde luchtvaartmaatschappijen.

    • Ferry Versteeg