Chirac geeft toe: nog twee jaar 'pijn' voor Frankrijk

PARIJS, 27 OKT. Frankrijk moet twee jaar pijn lijden om het overheidstekort weg te werken. Anders is de werkloosheid niet onder de duim te krijgen.

President Chirac, in wie nog veertien procent van de Fransen vertrouwen heeft, zei dat gisteravond tijdens een vraaggesprek voor de Franse televisie. Het Franse staatshoofd, die na vijf maanden regeren op een historisch dieptepunt in kiezersvertrouwen is beland, gaf toe dat hij de financieel-economische problemen van zijn land tijdens de verkiezingscampagnes had onderschat.

Maar “ik ben niet gekozen om populair te zijn”. Chirac waarschuwde dat zijn regering bezuinigingen op de overheidsbegroting en verhoging van de sociale premies zal doorvoeren ondanks alle oppositie. Op 14 november wordt een “moedig en ambitieus” totaal-plan gepresenteerd.

Chirac sloot niet uit dat de pijnlijkste ingrepen in de zwaar deficitaire gezondheidszorg en sociale zekerheid per decreet moeten worden doorgevoerd, al mikt hij voorlopig nog op normaal politiek overleg en het overtuigen van de publieke opinie.

Commentatoren in Frankrijk zijn vanmorgen unaniem in hun constatering dat de sociale Chirac uit de verkiezingsperiode hiermee voorlopig is begraven.

Zij trekken de vergelijking met president Mitterrand, die in 1983 na twee jaar socialistische economie de koers moest omgooien in de meer algemeen in Europa gevolgde richting. Sindsdien werd Frankrijk meer open voor Europa en liberaal in economisch opzicht.

Het was duidelijk dat Chiracs optreden erop was gericht de financiële wereld vertrouwen te hergeven in de stevigheid van het Franse beleid.

Buitenlandse investeerders ontvluchten de laatste tijd de Parijse beurs, de franc staat voortdurend onder druk, en de centrale bank houdt - ter verdediging van de munt - een hogere rente aan dan wenselijk is voor het ontplooien van nieuwe initiatieven.

Chirac prees met zoveel woorden de wijsheid van de in zijn kring vaak bekritiseerde Banque de France. Hij zei ervan overtuigd te zijn dat het met hernieuwde intensiteit gevoerde beleid de rente zou doen verlagen. De beurs reageerde positief op de toespraak van Chirac: de Franse franc vertoonde vanmorgen een stijging.

Chirac maakte duidelijk dat hij voorlopig niet wil weten van vervanging van de zo mogelijk nog minder populaire premier, Alain Juppé. Ook de gedachte aan een ingrijpende kabinetswijziging is nu niet aan de orde, al is de ploeg te groot en ontkent niemand dat er veel fouten zijn gemaakt, deels door gebrek aan coördinatie, deels door onervarenheid.

Frankrijk zal tijdig de criteria van het Verdrag van Maastricht halen, herhaalde Chirac.

Al noemde hij zich een 'realistisch Europeaan', om zijn keus voor een klassiek-monetaristisch beleid aannemelijk te maken, toch verwees de president niet naar Europese verplichtingen of de noodzaak de Franse economie opener te maken, maar naar een gaullistisch argument: een land dat zijn financiën uit de hand laat lopen, verspeelt zijn soevereiniteit.

Kamervoorzitter Philippe Séguin, de kopman van de sociaal-gaullistische 'andere economische politiek', had hem die uitweg onlangs al gewezen. Franse commentatoren stellen vast dat de eind augustus wegens liberale vrijmoedigheid ontslagen minister van financiën dezelfde redenering volgde.

    • Marc Chavannes