Franse spoorwegen plat, vrees voor toekomst

PARIJS, 25 OKT. De Franse Spoorwegen staakten vandaag weer voor 24 uur. Op de meeste lijnen, ook die naar Nederland, reden maar enkele treinen. Aanleiding: ontevredenheid over de loononderhandelingen en angst voor een toekomst met minder mensen, minder lijnen en minder verlies.

De SNCF wordt de laatste maanden in toenemende mate getroffen door arbeidsonrust. Een nieuwe directie heeft de opdracht van de regering om aan de miljarden-verliezen een eind te maken, zonder dat serieus over vormen van privatisering wordt gesproken.

De SNCF-leiding overweegt 6000 van de bestaande 32.000 kilometer spoor te sluiten, maar vraagt van de overheid verlossing van haar schuldenlast (54 miljard gulden), die vooral het gevolg is van investeringen in het hoge snelheidstreinen-net.

De bonden bij de Franse spoorwegen kennen van oudsher een hoge organisatiegraad. Dat geeft hun de gelegenheid twee gevechten tegelijk uit te vechten bij de SNCF: voor behoud van eigen banen èn voor instandhouding van een grote publieke dienstverleningssector. De 'service public' is een bron van grote zorg, zowel voor de bonden als voor een regering die het begrotingstekort moet terugbrengen.

De klanten op hun beurt zijn zowel rond Parijs als in de provincie sterk afhankelijk van de trein. Zij bezetten de laatste tijd steeds vaker stations en baanvakken om te protesteren tegen het frequent uitvallen of vertraagd zijn van treinen. De Franse regering aarzelt met het doen van duidelijke uitspraken.

De liberalisering van het verkeer gaat overigens verder. Het Franse luchtruim gaat per 1 januari 1996 helemaal open, voor Franse maatschappijen althans. Die kunnen oefenen met concurrentie, voordat op 1 april 1997 ook buitenlandse concurrenten overal moeten kunnen landen. De spoorwegen liggen wat dit betreft nog enige fasen achter.

    • Marc Chavannes