De universele waarde van de anecdote; Mahfouz op z'n Mexicaans

El callejón de los milagros. Regie: Jorge Fons. Met: Ernesto Gómez Cruz, Salma Hayek, Bruno Bichir. In: Amsterdam, Cinecenter; Rotterdam, 't Venster; Den Haag, Haags Filmhuis; Nijmegen, Cinemariënburg; Breda, Chassé.

De twee films uit het deze maand in Rotterdam gepresenteerde overzicht van recente Latijns-Amerikaanse films, die aansluitend in de bioscoop uitgebracht worden, vertonen een merkwaardige overeenkomst. De scenario's van zowel Il postino als van El callejón de los milagros verplaatsen de handeling van de originele lokatie naar het andere uiteinde van de wereld. Het elders op deze pagina besproken Il postino laat de Chileense schrijver Pablo Neruda zijn ballingschap op een eilandje in de Middellandse Zee doorbrengen en is qua stijl en inhoud een volledig Italiaanse film geworden. El callejón de los milagros, geregisseerd door de Mexicaanse veteraan Jorge Fons (geb. 1934), is de verfilming van een roman van de Egyptische Nobelprijswinnaar Naquib Mahfouz. De handeling wordt verplaatst van Kaïro in de jaren veertig naar Mexico-Stad in onze tijd. Kennelijk zijn culturele verschillen ten aanzien van bij voorbeeld maatschappelijke tolerantie jegens een oudere getrouwde homoseksueel voor Fons geen belangrijk thema.

Zo benadrukt de film de universele waarde van de anekdote, waarin drie verhalen over 'ware liefde', losjes gegroepeerd rond een en dezelfde straat uit een volkswijk ('de steeg der wonderen' uit de titel), in een vierde slotepisode aan elkaar geknoopt worden.

De constructie van de film is nogal gekunsteld. Elk van de drie verhalen begint op dezelfde wijze en er komen steeds bijfiguren uit het ene verhaal in het andere terug. Je moet wel heel veel belangstelling hebben voor de personages om gedurend bijna twee en een half uur geboeid te worden door hun wel en wee. Als verteller slaagt Fons er niet goed in om die betrokkenheid zonder meer te bewerkstelligen. Ook als kijkje achter de schermen van een ons onbekende cultuur wekt El callejón de los milagros enig wantrouwen op, omdat herkomst noch stijl realisme doen vermoeden. Het is een soms charmant, maar overwegend topzwaar curiosum, dat ondanks de warmbloedige toon toch tamelijk onverschillig laat.

    • Hans Beerekamp