Latin jazz orkest Nueva Manteca treedt op met saxofonist Hans Dulfer; Heilige missen met een heidense sax

Het 'latin jazz'-orkest Nueva Manteca van de Rotterdammer Jan Laurens Hartong werkt tijdens een aantal optredens voor het eerst samen met saxofonist Hans Dulfer. Nueva Manteca, nu ook in de Verenigde Staten gelanceerd, past het repertoire wat aan, maar blijft verder werken aan het emanciperen van het nieuwe genre.

Nueva Manteca: Let's Face the Music and Dance (Lucho 8328572). Distr. EMI. Concerten: 22/10 O'42, Nijmegen en 28/10 Vredenburg, Utrecht (beide met Hans Dulfer als gastsolist), 29/10 Dizzy, Rotterdam en 4/11 BIMhuis, Amsterdam.

ROTTERDAM, 20 OKT. “Veel mensen denken dat wij een salsa-orkest zijn maar dat is een misverstand. Salsa is in de eerste plaats dansmuziek met veel gezang erbij. Wat wij spelen is puur instrumentale muziek met weliswaar een sterke latin component maar ook veel jazzy improvisatie erin. We spreken daarom zelf van 'latin jazz', ook al omdat de meesten van ons een jazz-achtergrond hebben.”

Pianist, componist en arrangeur Jan Laurens Hartong (Rotterdam, 1942) begon op zijn negende Franz Liszt te bewonderen, ontdekte enkele jaren later jazzpianist Bud Powell, maar raakte pas echt overstuur toen een oudere broer thuis kwam met een stapel latin-platen. De liefde voor dit genre groeide sindsdien alleen maar en in '82 richtte hij de groep Manteca op, een salsa-groep compleet met zangers. Na twee bezoeken aan het eiland Cuba gooide hij het roer echter om, de dansmuziek en de vocalisten gingen eruit en hij herdoopte zijn groep tot Nueva Manteca. Sinds '87 bracht dit octet vijf cd's uit waaronder een latin-bewerking van Gershwins opera Porgy and Bess en zeer onlangs Let's Face the Music and Dance met onder meer een suite met stukken van Irving Berlin. De laatste cd wordt volgende maand ook uitgebracht in Amerika op het befaamde Blue Note label. Een interview in het tijdschrift Down Beat en veel 'airplay' moeten de faam van de band verder helpen verspreiden.

“We hebben het geluk gehad dat we in een vroeg stadium zijn ontdekt door de onlangs overleden latin-pionier Vernon Boggs. Hij was van professie misdaad-socioloog maar daarnaast samen met Max Salazar dé Newyorkse autoriteit op het gebied van latin jazz. Hij heeft uit puur idealisme in drie jaar tijd een heel netwerk opgebouwd van radio-stations die onze muziek goed gezind zijn. Vooral hierdoor hebben we ons in juni daar ook live kunnen presenteren. Een ander punt in ons voordeel was dat we vaak hebben opgetreden met befaamde Amerikaanse latino's, zoals de percussionisten Nickey Marrero en Orestes Vilato.”

In New York speelde Nueva Manteca in S.O.B's, het Mekka van de latin-muziek, in Toronto en Montreal op openluchtfestivals van DuMaurier voor vijf- tot tienduizend mensen.

“Na de internationalisering van de jazzmuziek zijn nu de salsa en latin jazz aan de beurt. Sinds vorig jaar is er een speciale Grammy Award voor latin jazz met als gevolg dat ook de grote maatschappijen nu belangstelling tonen. Onze Blue Note-cd dingt deze keer ook mee. De latin jazz wordt gaandeweg subsidiabele kunstmuziek, net als eerder gebeurde met de 'straightforward' jazz. Het is een niet te stuiten emancipatie-proces.”

Drs. Hartong, volgens zijn visitekaartje 'Head of Latin American Music Section Department of World Music' aan het Rotterdams Conservatorium, praat graag, veel en snel en kan niet nalaten alvast zijn volgende cd aan te kondigen, Afro-Cuban Sanctus, een echte 'Ordinarium'-mis, compleet met kerklatijn en gregoriaans. Maar daarnaast 'met alle respect voor de religieuze teksten' ook salsa-gezang en opzwepende poly-ritmische passages. De compositie is onlangs voltooid, de repetities gaan binnenkort beginnen.

Maar eerst speelt Nueva Manteca binnenkort enkele keren met Hans Dulfer, de stoute vader van de brave dochter Candy. Heilige katholieke missen en heidens scheurende saxen, kan dat eigenlijk wel naast en door elkaar?

“Dat is toch hartstikke leuk? Iedereen speelt tegenwoordig met iedereen, je kunt het niet gek genoeg bedenken. Ik heb nog nooit met Dulfer gespeeld, maar verwacht wel een happening. Dulfer speelt altijd recht voor zijn raap en bij ons is het eigenlijk niet anders, juist door onze degelijke arrangementen. Met het oog op Dulfer passen we ons repertoire natuurlijk wel een beetje aan, we spelen dus niet braaf de laatste cd na. Maar dat doen we bij andere gelegenheden eigenlijk ook nooit. We zijn en we blijven improvisatoren.”