Een varken dat bijbels eet

Julia Blackburn: The Book of Colour. Uitg. Cape, 180 blz. ƒ 33,25. Vert. Het boek van kleur, door Anneke Goddijn en Marianne Verhaart, Uitg. Contact ƒ 29,90.

'A fiction' liet Julia Blackburn met grote letters afdrukken onder de titel The Book of Colour van haar nieuwe boek. Eerder schreef ze opmerkelijke biografische boeken, een onorthodox soort supra-biografieën waarin zijzelf, de bereisde plek, en de werking van het geheugen een even belangrijke rol speelden als de natuurvorser of keizer om wiens leven het ging. In haar eerste als fictie gepresenteerde boek is zijzelf de historische figuur, met haar voorouders, de halfbloedslaven die ze voortbrachten en hielden, en een varken dat bijbels at. Blackburns fascinatie voor het geheugen krijgt ook hier de ruimte, evenals de plaats van handeling: het tropische eiland Mauritius waar de grootvader van de schrijfster gebukt ging onder het genadeloze regime van zijn vader, een missionaris die naar het zwarte eiland kwam 'to stamp out copulation' en daarmee het zwarte, duivelse ras. Van de jongen, wiens troeteldier een wel heel bijzonder varkentje is, wordt het gelaat door de vader geregeld gereinigd met een citroen-peroxidemengsel, om de donkere huidskleur lichter te krijgen. Bovendien treft een voodoovloek - krankzinnigheid - die bedoeld was voor de vader zijn moeder. Zij moet opgenomen worden. Volgens Blackburn is niet alleen zo'n vloek erfelijk maar ook herinneringen. Voorwereldlijke, tijdloze dieren als reptielen, slakjes, kikkers en schildpadden komen dan ook overal in het boek voor. Wie in de lijn van de familie zich nu precies wat herinnert en wanneer is niet steeds even duidelijk, wat weleens vervelend is voor de lezer maar doelbewust door de schrijfster zo werd opgezet om haar obsessie over te dragen.

Vooral de gedeelten waarin de grootvader als machteloos knaapje zich geen raad weet met alle indrukken en zijn verbeelding zijn buitengewoon boeiend. Zombies, mulatten uit zondige combinaties van blanken en altijd naar seks ruikende zwarten, de tropische natuur, dementen en gestoorden in inrichtingen, de dodo, het jongetje dat keurig aanklopt voordat hij bij zijn varken binnenstapt - The Book of Colour kent veel fascinerende facetten.

    • Margot Engelen