Zwitserland bereid wet misdaden oorlog te veranderen

DEN HAAG, 19 OKT. De Zwitserse regering heeft een wetsvoorstel ingediend om oorlogsmisdadigers uit leveren aan VN-oorlogstribunalen. Zwitserland houdt naast een Rwandees ook vijf mensen uit voormalig Joegoslavië vast die verdacht worden van oorlogsmisdaden. Zij zijn vooralsnog niet aangeklaagd door het VN-tribunaal voor oorlogsmisdaden in voormalig Joegoslavië, dat gevestigd is in Den Haag.

Zwitserland is geen lid van de Verenigde Naties en daarom niet verplicht te voldoen aan resolutie 827 van de Veiligheidsraad van de VN, waarin staat dat “alle staten” het tribunaal volledig moeten ondersteunen en hun wetten zullen aanpassen om te voldoen aan uitleveringsverzoeken, die door de rechters worden gedaan. Twaalf landen hebben inmiddels hun wetgeving toegesneden op eventuele verzoeken van VN-tribunalen. Drie landen hebben gemeld dat bestaande wetgeving reeds in uitleveringsmogelijkheden voorziet, elf landen hebben aangekondigd op korte termijn hun wetten te zullen aanpassen. Bij deze laatste groep voegt zich nu ook Zwitserland. Het Zwitserse parlement zal zich naar verwachting half december over het wetsvoorstel buigen.

Een woordvoerder van het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag zegt verheugd te zijn met de Zwitserse aankondiging. “Het zal ons in staat stellen een beroep te doen op de Zwitserse autoriteiten wanneer dat noodzakelijk is. Op dit moment zijn de verdachten die in Zwitserland gevangen zitten niet door ons aangeklaagd. We hebben dan ook nog geen uitleveringsverzoek gedaan.” Volgens de woordvoerder zoeken de Zwitserse autoriteiten op dit moment uit in hoeverre de verdachten schuldig zijn aan oorlogsmisdaden. Het tribunaal zegt eerder volledig op de hoogte te zijn gesteld door Zwitserland van de verdachten.

Eerder werd in Denemarken een verdachte van oorlogsmisdaden in Joegoslavië veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf door een Deense rechtbank. Het tribunaal in Den Haag overlegde met de Deense regering over de ernst van de misdaden, en zag af van een aanklacht tegen de verdachte. Volgens de woordvoerder van het tribunaal is besloten uitsluitend 'grote' misdrijven tegen de menselijkheid die in voormalig Joegoslavië worden begaan in Den Haag te berechten.

Van de verdachten van oorlogsmisdaden die door het tribunaal zijn aangeklaagd is één persoon in hechtenis in de cellen die voor het tribunaal zijn gereserveerd in de Scheveningse strafgevangenis. Een tweede aangeklaagde bevindt zich in een gevangenis in Mostar, op grondgebied dat in handen van Kroaten en Bosnische-Moslims is. Beide groepen hebben het tribunaal laten weten voorzieningen te zullen treffen in een wet om uitlevering mogelijk te maken.

Alle overige aangeklaagden - in totaal heeft het tribunaal 43 mensen in staat van beschuldiging gesteld, onder wie Radovan Karadzic en Ratko Mladic - zijn op vrije voeten. Tegen de voormalig kampcommandant Dragan Nikolic vaardigt het tribunaal komende vrijdag naar alle waarschijnlijk een internationaal arrestatiebevel uit. Lidstaten van de Verenigde Naties zijn verplicht daaraan mee te werken.