Onderzoek in Spanje naar 'vuile oorlog' tegen ETA in jaren tachtig

MADRID, 19 OKT. De Spaanse Senaat heeft gisteravond met de kleinst mogelijke meerderheid - 128 tegen 127 stemmen - ingestemd met het instellen van een enquête naar de manier waarop in de jaren tachtig de “vuile oorlog” tegen de Baskische militante afscheidingsbeweging ETA is gevoerd. Het instellen van de commissie geldt als een belangrijke politieke overwinning van de rechtse oppositiepartij Partido Popular (PP).

Eerdere pogingen om een parlementaire onderzoekscommissie in te stellen strandden in de Cortes, de Tweede Kamer van het Spaanse parlement, op het verzet van de socialistische regeringspartij PSOE, gesteund door de Catalaanse nationalistische partij CiU. In de Senaat, die op indirecte wijze is samengesteld, is de PP sinds de lokale verkiezingen dit voorjaar evenwel de grootste partij.

Het gaat daarbij om de vraag in hoeverre de opeenvolgende regeringen van premier Felipe González verantwoordelijk zijn voor de illegale doodseskaders binnen het politie-apparaat. Deze worden verantwoordelijk gehouden voor de dood van zeker 26 ETA-sympathisanten of -leden. De onderzoekscommissie zal naar verwachting ook premier González oproepen om vragen te beantwoorden.

Vanuit Brazilië, waar hij na de Ibero-Amerikaanse top in Argentinië op bezoek is, noemde González het instellen van de onderzoekscommissie “een beginnersfout van mensen die weinig benul hebben hoe de staat functioneert”. Volgens González dreigt de enquête-commissie het onderzoekswerk van justitie naar de GAL-affaire verder te “politiseren”.

Justitie moet moet nog steeds besluiten of González in de rechtszaal zal moeten verschijnen. De rechtse oppositie heeft inmiddels laten weten dat het parlementaire onderzoek zich zal richten op de politieke en niet op de strafrechtelijke verantwoordelijkheid voor de GAL. González heeft iedere politieke aansprakelijkheid voor de doodseskaders tot dusver van de hand gewezen.