Regering-Clinton zoekt steun Congres voor troepen Bosnië

WASHINGTON, 18 OKT. De Amerikaanse regering is gisteren formeel begonnen met het zoeken van steun in het Congres voor de uitzending van 20.000 Amerikaanse grondtroepen naar Bosnië. De troepen, waaronder mogelijk twee- tot drieduizend reservisten, zouden deel uitmaken van een NAVO-vredesmacht van zo'n 60.000 man, die moet toezien op de naleving van een nog te sluiten vredesakkoord. Ze zouden binnen een jaar weer worden teruggetrokken.

De ministers Christopher (buitenlandse zaken) en Perry (defensie) bepleitten hun zaak samen met de voorzitter van de gemeenschappelijke chefs van staven, generaal Shalikashvili, voor de Senaatscommissies van de strijdkrachten en van buitenlandse zaken. Ze betoogden dat er in Bosnië essentiële Amerikaanse belangen op het spel staan.

“De Verenigde Staten vormen de harde kern van de kracht en vastberadenheid van de NAVO”, aldus Christopher. “We kunnen tegen onze bondgenoten niet zeggen: tot zover zijn we samen opgegaan, maar nu staan jullie er alleen voor.” Dat zou volgens de minister het einde betekenen van het Amerikaanse leiderschap van de alliantie, en werkelijk schade toebrengen aan de toekomst van de NAVO en de stabiliteit van Europa.

De drie erkenden tegenover de skeptische senatoren dat de troepen risico lopen. De generaal noemde het zelfs “erg waarschijnlijk” dat er slachtoffers zullen vallen. Maar de kosten en risico's van Amerikaanse afzijdigheid zouden groter zijn. De troepenzending zou voor de Amerikanen de grootste zijn sinds de Golfoorlog in 1990/'91. De troepen zullen worden uitgerust met tanks, en steun krijgen van oorlogsschepen en -vliegtuigen. Washington treft ook voorbereidingen voor uitzending van een aparte troepenmacht, die zich uitsluitend zal bezighouden met training van het Bosnische regeringsleger.

De ministers probeerden de ongerustheid van de senatoren dat de VS zo toch verwikkeld raken in de bloedige Balkan-oorlog, te sussen met de verzekering dat de NAVO-macht pas zal aantreden als de vrede getekend is. Perry voegde daaraan toe dat de NAVO-macht “de grootste, taaiste en meanest dog in town” zal zijn. “Als ze door iemand wordt aangevallen, zal ze die onmiddellijk met een grote hamer treffen”, aldus Perry.

Christopher gaf aan dat Moskou een eventuele Russische deelname aan de uitvoering van een vredesakkoord geheel zelf moet betalen. Verder kondigde hij aan dat zijn regering de Verenigde Naties om een opheffing van het wapenembargo tegen Joegoslavië zal verzoeken zodra er een vredesakkoord is. Dat zou de partijen “een natuurlijkere en normalere manier geven om zichzelf te beschermen”.

De senatoren gaven er blijk van te twijfelen aan de militaire doelstellingen van de operatie, over de duur, en over de mogelijkheid dat het op de Balkan ooit vrede kan worden. Ze leken er bovendien niet van overtuigd dat het Amerikaanse belang zo groot is, dat er Amerikaanse levens voor op het spel gezet moeten worden. Maar alleen de Republikeinse senator Jesse Helms, voorzitter van de commissie voor buitenlandse zaken, sprak zich nu al onomwonden uit tegen de troepenuitzending.