'Reorganisatie marechaussee Schiphol nodig'

DEN HAAG, 13 OKT. De organisatie van de marechaussee op Schiphol moet beter. Dat concludeert organisatiebureau AEF, na een onderzoek in opdracht van de marechausee. Het bureau stelt een ingrijpende reorganisatie voor.

Het bureau pleit onder meer voor kleinere eenheden en meer specialisatie van marechaussees. Daarnaast moet de grensbewaking worden verscherpt en recherche-onderzoek naar georganiseerde criminaliteit verbeterd. ook moet de marechausee beter overleg plegen met het ministerie van justitie en het openbaar ministerie.

Het onderzoek is gisteren aangeboden aan de Kamercommissies voor justitie en defensie in een besloten overleg over een geheim rapport van de Algemene Rekenkamer over de beveiliging op Schiphol. Een concept van dat rapport lekte deze zomer uit. De Rekenkamer deed onderzoek in een periode na 1 januari 1994, vlak nadat de Koninklijke Marechaussee de beveiligingstaken van de rijkspolitie had overgenomen. De Rekenkamer uitte forse kritiek op de veiligheidssituatie op Schiphol.

Kamerleden bevestigen dat ook de uiteindelijke versie van het rapport op een aantal punten “zorgelijk” is, maar aanzienlijk minder alarmerend dan eerdere berichten. Ze wijzen er bovendien op dat het rapport van de Rekenkamer een overgangssituatie beschrijft waarin sprake was van een duidelijke onderbezetting.

Uit het overleg gisteren bleek dat minister Sorgdrager (justitie) nog steeds zoekt nog naar alternatieven voor de door haar verboden 'bomtest' van de marechaussee op Schiphol. Op 18 augustus werden explosieven gevonden in de koffer van een Amerikaanse hoogleraar. Die 'bom' zonder ontstekingsmechanisme was door een beambte van de marechaussee op Schiphol in de koffer van de Amerikaan gelegd om de grenscontrole te testen. De explosieven werden niet gevonden en de medewerker vergat ze er weer uit te halen voordat de koffer in het vliegtuig werd gelegd. De stomverbaasde hoogleraar werd bij aankomst in Orlando aangehouden.

Al even verbaasd was Sorgdrager toen ze van de methode hoorde, vooral omdat bleek dat het sinds 1988 bijna dagelijks gebruikelijk was om de grenscontrole op deze manier te testen. Ook haar voorgangers op Justitie hebben volgens de minister nooit van de controlemethode geweten.

Sorgdrager verbood, met instemming van de Kamer, de methode onmiddellijk. Ze heeft nog geen alternatieven gevonden. Eerder suggereerde ze het gebruik van dummy-koffers, zodat de privacy van de passagiers blijft gewaarborgd. Speurhonden halen die koffers er echter meteen uit, “want die honden zijn waanzinnig slim”, aldus Sorgdrager.

Diverse Kamerleden droegen de mogelijkheid aan passagiers te vragen of zij willen meewerken aan de veiligheidstest. D66-Kamerlid Scheltema kwam met de suggestie om werkstudenten in te zetten. “Die willen ook wel eens een reisje maken”, zei ze. Sorgdrager zal de haalbaarheid van de diverse voorstellen nagaan.