Prinzessin Unschuld mikpunt van spot

BONN, 13 OKT. Twaalf jaar bij de slager gewerkt en echt nooit aan de rosbief gezeten? Bijna 180 miljoen mark verdiend sinds 1983, en nooit een idee gehad waar dat geld bleef, wat vader en zijn eigensoortige adviseurs op het gebied van vermogensbeheer er alzo mee deden? Altijd alleen topsport bedreven, en overigens steeds een andere kant opgekeken, zó hardnekkig dat zij er haast een stijve nek van moet hebben gekregen?

Nooit gemerkt dat vader het start- en prijzengeld bij grote toernooien wel eens contant in een plastic zak meenam, desnoods honderduizenden marken per keer? Nooit iets waargenomen van de wonderlijke wegen die hij aan inkomsten gaf, via buitenlandse brievenbusfirma's naar belastingparadijzen, en steeds zo ver mogelijk buiten het zicht van de Duitse fiscus? Zodat er sinds 1983 maar zo'n tien miljoen mark belasting werd betaald in plaats van bijna het tienvoudige zoals zij volgens het voor haar geldende toptarief (53 procent) verschuldigd was?

Langzaam brokkelt de populariteit van Steffi Graf (26), 's werelds hoogstgeplaatste tennisster, in Duitsland af. Spot en ongeloof breken in de media steeds vaker door. Prinzessin Unschuld heet ze soms al, nadat berichten zijn losgekomen dat vader Graf en zijn adviseurs haar zó onkundig hielden van haar status als belastingplichtige, dat zij haar niet eens vroegen om zelf de jaarlijkse aangifte te tekenen maar daarvoor haar 'handtekeningen-kanon' voor de fanpost gebruikten. En haar, drie jaar geleden, zogenaamd gratis lieten deelnemen aan een door president Weizsäcker en minister Kinkel bijgewoond benefiet-toernooi in Bonn voor de slachtoffers van het oorlogsgeweld in ex-Joegoslavië, maar daarvoor ondershands 200.000 mark vroegen. Zodat er voor die slachtoffers praktisch niets overbleef. En Peter Grafs in kleine herenkring wel eens gedebiteerde gezegde - “voor weinig geld doet mijn dochter haar tennisrokje niet eens aan” - opnieuw voorrang bleek te hebben gehad.

Dankzij de financiële missie die de vroegere autoverkoper Peter Graf voor zijn dochter bedreef en dankzij het steeds betere, zij het wel eens saaie, tennis van zijn dochter (Frollein Forehand, heette zij wel in Angelsaksische media), kwam circa 180 miljoen mark binnen aan prijzen-, reclame- en sponsorgeld. Deze week is Steffi zelf voor het eerst verhoord door het openbaar ministerie in Mannheim. Na dit acht uur durende verhoor kwamen direct speculaties op dat zij binnenkort misschien ook de cel in moet.

Pagina 8: Minister in opspraak in zaak-Graf

De officier van justitie in Mannheim heeft ontkend dat Steffi Graf binnenkort misschien de cel in moet. Hij gaat er nog steeds van uit dat Steffi nauwelijks wist wat haar inkomsten waren en nog minder wist wat ermee gebeurde. Meer nog, dat zij zelfs geen idee heeft waar vader en zijn adviseurs haar geld hebben geparkeerd.

Dat het psychologische weerbeeld rondom de affaire-Graf verandert blijkt ook anderszins. Hoofdsponsor Opel heeft Steffi al gewaarschuwd dat alle contracten zullen worden opgezegd als zij niet snel de banden verbreekt die haar vader aanging met de uit Libanon afkomstige familie Picciotto. Edgar de Picciotto, de senior, is oprichter en eigenaar van de Union Bancaire Privée (UBP) te Genéve, een bank die in het financiële nieuws wel eens voorkomt onder het rubriekshoofd Schandalen. Zijn neef Philip leidt de sportmanagementfirma die Steffi's reclame- en sponsorcontracten organiseerde: Advantage International te Washington. Deze Philip gaf ook jaren leiding aan de op fiscale ontwijking gerichte brievenbus Sunpark Sports BV in Nederland, maar ontkent te hebben geweten dat die BV een financieel tussenstation was waarlangs een deel van Steffi's inkomsten naar belastingparadijzen ging.

Ook politici hebben de veranderingen in het stemmingsbeeld rondom de kwestie-Graf waargenomen. In Baden-Württemberg, waar de Grafs wonen, is gisteren op voorstel van de Groenen en de SPD besloten een parlementaire enqûetecommissie te laten onderzoeken wat er waar is van het verhaal dat Peter Grafs advocaten vertellen. Namelijk dat de familie wegens de verdiensten van Steffi voor Duitsland, en om haar anders dreigende verhuizing naar de VS te voorkomen, speciale belastingprivileges waren toegezegd. En dat zelfs op het “hoogste niveau”, namelijk door de regionale minister van financiën, Gerhard Mayer-Vorfelder (CDU).

Deze conservatieve politicus, die ook voorzitter is van de voetbalclub VfB Stuttgart, ontkent dat door hem, of door zijn ambtenaren, ooit zo'n toezegging is gedaan. Maar hij zit met een probleem: hij kan dat alleen aantonen als Steffi Graf haar recht op fiscale privacy laat varen en hem toestaat zich te verdedigen met de dossiers-Graf open op tafel. Maar dat heeft Steffi tot nu toe, wellicht wegens de strafrechtelijke belangen van haar vader, geweigerd. Die enqûetecommissie moet februari klaar zijn. In Baden-Württemberg regeert een coalitie van CDU, SPD en FDP. Maart 1996 zijn er verkiezingen voor de landdag in Stuttgart, waarin de CDU een absolute meerderheid hoopt te heroveren. Wie zo wil ziet Steffi nu niet alleen geblinddoekt door de fiscale wereld lopen maar ook over een politiek slagveldje.

    • J.M. Bik