Shell: oplossing Brent Spar die publiek aanvaardt

LONDEN, 12 OKT. De vraag werd misschien wel vijftien keer gesteld, het antwoord was nimmer ondubbelzinnig ontkennend. De optie voor Shell om het olieplatform Brent Spar alsnog te laten wegzinken in zee is niet geheel van de baan, zo blijkt uit de weinige woorden die gisteren door de directeur van Shell Exploration and Production (Expro) aan dit specifieke onderwerp werden gewijd.

De Brent Spar in de diepe zeeën van de Atlantische oceaan laten verdwijnen was na uitgebreide studies de Best Practical Environmental Option (BPEO) gebleken, de 'Beste praktische milieuvriendelijke optie'. Alle nieuwe oplossingen om van het olieplatform af te komen, zullen aan deze BPEO moeten worden getoetst.

Shell had gisteren een korte conferentie belegd om aan te kondigen dat ingenieurs over de hele wereld uitgenodigd zullen worden hun plannen voor de Brent Spar in te dienen. Shell zal die plannen wegen en waar mogelijk aan elkaar koppelen en vervolgens de Britse regering zes mogelijke opties voor de verwijdering van de Brent Spar voorleggen. Shell zal daarbij duidelijk een voorkeur aangeven.

Wanneer dat zal gebeuren is onduidelijk. “Als het in 1996 gebeurt is het snel”, zei directeur Heinz Rothermund van Shell Expro, de beheerder van de Brent Spar, gisteren. Vermoedelijk zal dan ook pas in 1997 een definitief voorstel over de toekomst van de Brent Spar ingediend worden bij het Britse ministerie van handel en industrie, dat vervolgens een vergunning moet afgeven. Tussendoor zal Shell steeds opnieuw verslag doen van de ontwikkelingen. Deze keer, zo maakte Rothenmund duidelijk, moet het het grote publiek volledig doordrongen worden van de kansen en de onmogelijkheden om op een milieuvriendelijke manier af te komen van de Brent Spar. Openheid is het nieuwe devies van het olieconcern waar het gaat om de afgeschreven olieopslagplaats. De uiteindelijke oplossing van het probleem moet kunnen rekenen op 'publieke acceptatie'.

Het olieconcern meldde op de gedachte van een open inschrijving voor het bedenken van een oplossing te zijn gekomen door de honderden ideeën voor de Brent Spar die de afgelopen maanden spontaan naar Shell zijn opgestuurd. Elke dag was er wel een brief of een fax binnengekomen met een voorstel. “In totaal hebben we 216 voorstellen ontvangen”, zegt Eric Faulds, bij Shell verantwoordelijk gesteld om een oplossing te vinden voor de Brent Spar. “Ze varieerden van een idee om van de Brent Spar een drijvend casino te maken tot het laten afzinken van de olieopslagboei om er een rif van te maken.” Voor een casino, discotheek of restaurant is de Brent Spar door zijn grote diepgang (meer dan 100 meter) ongeschikt. Van het plan van de Brent Spar een rif te maken waaraan levende organismen zich hechten en waardoor de olieopslagboei een verrijking voor het zeemilieu zou worden, toonde Faulds een dia. Het idee was afkomstig uit de Verenigde Staten, waar met name in de Golf van Mexico veel boortorens tot rif zijn benoemd. Het gaat daarbij om vooral de 'poten' waarop de boortorens staan. Faulds zei dat Shell in deze optie een mogelijkheid ziet voor de vele boortorens in het noordelijke, en diepe deel van de Noordzee, die de komende jaren buiten gebruik worden gesteld.

Voor de Brent Spar, die volgens Shell als uniek moet worden beschouwd omdat het hierbij gaat om een drijvende boei en niet om een grote structuur die op de bodem van de zee staat, is volgens Faulds een 'mix' van oplossingen mogelijk. Zo kan de bovenkant van de Brent Spar, dat een helikopterdek bevat en verblijfsruimtes voor personen, relatief gemakkelijk van het drijvende gedeelte gelicht worden. “Het zou naar land kunnen worden getransporteerd en daar alsnog als discotheek dienst kunnen doen”, aldus Faulds. De grote drijvende structuur zou voor een belangrijk deel zonder al te veel moeite gedemonteerd kunnen worden. Alleen voor de kennelijk zeer zware en nauwelijks uit het water te tillen voet van het gevaarte zou een oplossing gezocht moeten worden. Shell noemde het niet met zoveel worden, maar het laten wegzinken van deze voet na een grote schoonmaak zou niet uitgesloten moeten worden. Shell beklemtoonde dat het bedrijf geen vooringenomen standpunten heeft en elke oplossing met interesse zal bekijken. Maar alle voorstellen moeten zich wel kunnen meten met de Best Practical Environmental Option tot nog toe: het dumpen in de Atlantische Oceaan.

Een BPEO is een vergelijkend onderzoek naar technische mogelijkheden, gevolgen voor het milieu, risico's voor de gezondheid van uitvoerende werklieden, publieke acceptatie en kosten. Het is volgens Shell het enige onderzoek waarop de Britse regering, waaraan de oliemaatschappij zegt verantwoording te moeten afleggen over de Brent Spar, een vergunning baseert. “Het pricipe van de BPEO is goed”, zegt Greenpeace-medewerker Martijn Lodewijckx, “omdat de mogelijke nadelige gevolgen voor het milieu van een maatregel, welke dan ook, worden meegewogen. Het probleem is dat je een BPEO op vele mogelijke manieren kan inkleuren.”

    • Z.C.A. Luyendijk