Jongeren in tijdnood communiceren in codetaal; 0112 = 'ga', 0418 = 'naar het fitness-centre'

De 'buzzer' begint een rage te worden onder jongeren. In hun bladen staan complete lijsten met betekenissen van de cijfercodes die je naar elkaar kan verzenden, en de trotse eigenaren ontmoeten elkaar op 'buzzing events' - tot groot genoegen van de fabrikanten.

Mohammed Bouras (22) uit Den Haag heeft zijn buzzer niet om te showen. “Ik ben gewoon student en werk daarnaast voor een promotiebedrijf. Omdat ik niet vaak thuis ben, wil ik bereikbaar zijn voor mijn baas, vrienden en familie. Zo'n buzzer is goedkoop en na aanschaf ben je meteen van alle gezeur af. Je hoeft er alleen eens in het half jaar een nieuw batterijtje in te doen.”

Bouras is een van de 60.000 mensen - voornamelijk jongeren - die sinds de introductie van de 'semafoon voor de jonge consument' een buzzer hebben aangeschaft. Weliswaar valt dit aantal in het niet bij de 400.000 semafoon-eigenaren in Nederland, maar de buzzer is ook pas een jaar op de markt en de semafoon al een kwart eeuw. Belangrijkste verschil tussen de twee piepers is dat je voor de semafoon abonnementskosten betaalt en voor de buzzer alleen de winkelprijs: tussen de twee- en vierhonderd gulden. De kosten van het buzzen komen vervolgens voor rekening van de beller, die overdag ƒ 1,95 per oproep betaalt (tegen 75 cent voor een semafoon) en 's avonds en in het weekend 75 cent. Je draait het 06-nummer van de buzzer, toetst je telefoonnummer in en even later rinkelt of piept het kleurige doosje ten teken dat de boodschap in het venstertje is verschenen.

Naast de 'gewone' buzzer met een geheugen van maximaal tien nummers zijn er apparaatjes met een ingebouwde wekker en ruimte voor dertig boodschappen. Sinds afgelopen maandag ligt in ons land ook de 'Swatch the beep' in de winkel, een polshorloge met ingebouwde buzzer. In september beleefde de Seiko Message Watch (polksklokje met semafoon en antwoordapparaat) al zijn Nederlandse primeur.

De buzzer-rage is enkele jaren geleden begonnen in de Verenigde Staten, Zweden en Japan. In de straten van Tokyo ontstond een codetaal, waardoor gebruikers via een afgesproken cijferreeks boodschappen aan elkaar doorgaven.

Voordat in Nederland spontaan zo'n codecultuur kon ontstaan ging de producent er al mee aan de haal. KPN levert bij iedere buzzer een mini-catalogus met de belangrijkste driecijferige tijd-, bestemmings-, voorwerp- en relatiecodes. Omdat elke buzzer-oproep maximaal 14 tekens kan bevatten, kunnen hiermee allerlei korte boodschappen worden uitgewisseld. Wanneer de eigenaar zijn vrienden en kennissen een nummer tussen de 1 en de 50 geeft en ze tussen iedere code een 0 laat zetten kan de volgende aansporing in het venstertje verschijnen: 15 (code van de beller) 0112 (ga) 0319 (zo snel mogelijk) 0418 (naar het fitness-centre).

Ook het jongensblad Webber heeft inmiddels een boekje uitgegeven met codes voor de buzzer. Onder de kopjes 'babes', 'uitgaan' en 'muziek' tref je codes aan voor zulke uiteenlopende boodschappen als 'yeah, eindelijk gescoord' (9001) en 'sorry, je cd ligt in tweeën' (9405).

De fabrikanten van de buzzer mikken vooral op de leeftijdsgroep van 17 tot en met 24. “Dat is een groep die erg mobiel is en tegelijkertijd veel communiceert”, verduidelijkt Mark Zellenrath, voorlichter van KPN. “Men belt veel voor afspraakjes, vooral 's avonds en in het weekeinde.” Het is ook de leeftijdsgroep die in een recent onderzoek van het bureau Inter/View nog gekenschetst werd als 'een generatie in tijdnood'. De makers van de buzzer hebben er echter alles aan gedaan om de associatie met gestresste jongeren te vermijden. De apparaatjes zijn uitgevoerd in vrolijke effen kleuren (de 'Brooklyn' van KPN) of in het hippe doorzichtige plastic van de 'Motorola Bravo Express'. Altijd met een clip of haakje zodat je hem duidelijk zichtbaar aan je broek kunt vastmaken of als een hi-tech hebbeding om je nek kunt hangen.

Als het aan KPN ligt wordt de buzzer een manier van leven. Het bedrijf heeft niet alleen een 06-lijn geopend met buzz-nieuwtjes en de mogelijkheid nieuwe codes aan te melden, maar werkt inmiddels ook met een aparte buzzer-dienst die enkele malen per jaar zogenaamde 'buzzing events' organiseert. Men sponsort grote evenementen als het World Liberty Concert in Arnhem, afgelopen mei, en haakt hier eigen activiteiten aan vast waarvoor het geregistreerde buzzer-eigenaars uitnodigt.

Afgelopen zaterdag was er zo'n 'buzzing event' op de 'After Summer Party' van radio 538 in de Utrechtse Jaarbeurs. Naast het podium voor de grote muziekoptredens stond een half pipe opgesteld waarop met buzzers uitgeruste skaters hun kunsten vertoonden. De toeschouwers konden telefonisch intoetsen welke stunts ze nog een keer wilden zien. Tijdens de avond werd een aantal kleine prijsvragen gehouden waarbij de antwoorden telefonisch naar de buzzer van de presentator werden verzonden. Erg veel bijzonders had het 'event' niet om het lijf, temeer omdat behalve het promotieteam nagenoeg niemand in het publiek in het bezit bleek te zijn van een gekleurd piepertje.

De enkeling die er wel een bij zich droeg, zoals Bas van Teylingen (21) uit Almere, had weinig boodschap aan speciale codes en kleurtjes. “Ik heb hem meestal gewoon in mijn broekzak zitten. Nadat ik in mei eindexamen HAVO had gedaan, ben ik als camera-assistent voor de televisie gaan werken. Nu moet ik snel oproepbaar zijn. Mijn buzzer gaat gemiddeld twee keer per dag. Het is best een leuk ding, maar je hoort wel vaak dat hij weer wordt doorverkocht. Veel mensen die naar een buzzer bellen zitten nog op school en dan is ƒ 1,95 voor een oproep toch duur. Daar kun je ook een patatje voor kopen.”

    • Joris Abeling