Commissie wil snellere opening van kabelnetten

ROTTERDAM, 12 OKT. In een poging EU-lidstaten te dwingen hun staatsmonopolies op telefonie versneld te beëindigen heeft de Europese Commissie gisteren een richtlijn uitgevaardigd die het exploitanten van kabel-tv mogelijk maakt vanaf januari 1996 telecommunicatiediensten aan te bieden.

De meeste landen van de Europese Unie hebben al toegezegd hun nationale markt voor telefonie per 1 januari 1998 open te stellen voor concurrenten. De Commissie streeft er echter naar dit proces te versnellen, opdat de kosten van telecommunicatie in hoger tempo dalen.

De Commissie wil kabelexploitanten in staat stellen hun netwerken te laten gebruiken voor diensten als telebankieren, interactieve videospelletjes, alarmering en mobiele telefonie. Op dit moment mogen de kabelnetten in veel Europese landen op grond van nationale wetgeving alleen nog worden gebruikt voor de verspreiding van radio- en tv-programma's.

In Nederland, dat met België de hoogste concentratie kabelabonnees in Europa kent, geldt een liberaler regime. Verschillende Nederlandse kabelbedrijven bieden al diensten als betaal-tv, alarmering en toegang tot Internet. Ook praten de gezamenlijke kabelexploitanten over vorming van een telefoonnetwerk, dat moet concurreren met het net van PTT Telecom.

De nieuwe kabelrichtlijn is door de Commissie uitgevaardigd op grond van speciale bevoegdheden die het haar mogelijk maken op te treden zonder voorafgaande goedkeuring van nationale regeringen - een wapen dat het dagelijks bestuur van de Europese Unie eerder heeft gebruikt om telecommunicatiemarkten te liberaliseren. Het directe effect van de maatregel is overigens beperkt omdat kabelexploitanten nog steeds de mogelijkheid wordt onthouden spraaktelefonie aan te bieden, dat het grootste deel van het telecomverkeer uitmaakt.

De Commissie is teruggekomen op haar plan in de richtlijn een verbod op te nemen voor telefoonmaatschappijen om als kabelexploitant op te treden. Dit zou direct consequenties hebben gehad voor bedrijven als Deutsche Telekom en KPN, die grote belangen in kabelactiviteiten hebben. In plaats daarvan verlangt de Commissie nu slechts van ondernemingen die zowel een telefoon- als een kabelnet exploiteren dat ze een gescheiden boekhouding voor beide operaties voeren om kruissubsidiëring te voorkomen. Om nieuwkomers op de markt te ontzien geldt deze regel alleen voor ondernemingen die meer dan 50 miljoen ecu (ruim 100 miljoen gulden) omzetten in telecommunicatie.

De Commissie heeft de wens van het Europees Parlement naast zich neergelegd om telefoonmaatschappijen het recht te geven kabeluitzendingen te verzorgen. Voorstellen om de huidige beperkingen vanaf het jaar 2000 op te heffen zijn ingetrokken uit vrees dat de grote telefoonmaatschappijen hun greep op de markt verder versterken. Europees Commissaris Van Miert (mededinging) sprak al eerder verontrusting uit over investeringen van telecom-concerns in kabelmaatschappijen. Daardoor wordt het nieuwkomers nog moeilijker gemaakt om concurrerende netten op te bouwen.