Slechts eenzame spits kan het Oranje moeilijk maken

VALLETTA, 11 OKT. “Malta heeft enorme verdedigingswallen maar geen enkele morele kracht.” Met die woorden stapte Napoleon Bonaparte in 1798 aan wal van het eiland nadat hij en zijn leger de ridders van de johannieterorde, de soldaten van Christus die vanaf 1050 de cultuur op Malta bepaalden, simpel hadden verslagen. De discipelen van de Franse veldheer waren onder een vals voorwendsel - een verzoek om water en proviand aan boord te mogen halen - aan land gekomen en leverden vervolgens een kort gevecht met het in verval geraakte leger.

Daarna is het nooit meer goed gekomen met Malta. Het strategisch gunstig gelegen eiland in de Middellandse Zee diende tot de onafhankelijkheid in 1964 in totaal 150 jaar als steunpunt voor de Britse vloot. De Engelsen brachten ook het voetbal op Malta en daar wordt de autochtone bevolking bij internationale ontmoetingen nog steeds op pijnlijke wijze aan herinnerd. Nog niet eens door het ontbreken van morele kracht, zoals bij de johannieterridders, eerder door het gebrek aan kwalitatief goede spelers.

De amateur-competitie bestaat uit veertig elftallen met een hoogste afdeling van tien clubs. In totaal zijn er ongeveer zeshonderd voetballers op Malta. Het eiland heeft bijna net zoveel kerken, zo'n vierhonderd. Slechts de internationals kunnen van het voetbal leven. De meeste andere voetballers hebben nog een baan. De profs moeten geregeld trainen op het complex van het nationale Ta' Qali-stadion, waarvan de velden gistermiddag na een hoosbui geheel onder water kwamen te staan.

De beroepsspelers staan niet op de loonlijst van de bond, maar worden betaald door bedrijven, sponsors en andere weldoeners. De competitie bestaat hoogstens uit achttien ontmoetingen, waardoor de voetballers soms weken geen wedstrijden spelen. De meeste duels, die maximaal vijfduizend bezoekers trekken, worden in het Ta' Qali-stadion afgewerkt. Er zijn nog twee velden op Malta, waarvan één zonder gras. Sommige uit het buitenland 'geïmporteerde' trainers strijken pas enkele dagen voor een duel neer op het eiland om de dag erna weer huiswaarts te keren.

Bondscoach Pietro Ghedin stond de afgelopen drie jaar in feite voor een bijna onmogelijke opgave om onder deze omstandigheden én uit die beperkte voorraadschuur een aanvaardbaar nationaal team te formeren. Met enige gepaste trots wijst de Italiaan, die als speler uitkwam voor Fiorentina en Lazio Roma, niettemin op zijn staat van dienst: vijf overwinningen, acht gelijke spelen en negen nederlagen in tweeëntwintig wedstrijden. Bij die zeges bevinden zich echter triomfen van beperkte waarde zoals tegen Gabon en een Maltezer team. Wel werd België in een oefenduel met 1-0 verslagen, hetgeen toen de teloorgang inluidde van de voor de EK-eindronde inmiddels uitgeschakelde Rode Duivels.

Ghedin kondigde in de lokale media aan dat zijn team vanavond tegen het Nederlands elftal niet alleen wil verdedigen. Dat zal bondscoach Guus Hiddink als muziek in de oren klinken, maar wat de waarde van die uitspraak is, moet worden afgewacht. “Tegen Noorwegen kregen we drie goede kansen. Er zijn altijd mogelijkheden om voor een verrassing te zorgen. Het Nederlands elftal heeft echter geweldig veel zelfvertrouwen. De spelers komen het veld op met een onoverwinnelijk gevoel. Dat hebben ze voor op ons elftal. Ja, wat wil je met zoveel voetballers van Europa-Cupwinnaar Ajax in de gelederen.”

Aan elke pols schitters bij Ghedin een horloge. Waar de uurwerken voor dienen kan hij niet helemaal duidelijk maken. Ongetwijfeld is hij vanavond bij de tijd. Alert reageert hij nu ook op de kritiek van de Nederlandse spelers die vonden dat ze in De Kuip te veel met onoirbare middelen werden bestreden. Met name Dennis Bergkamp ergerde zich aan voetballers die zogenaamd per ongeluk op zijn tenen stonden, aan zijn shirt trokken en zelfs geraffineerd klappen uitdeelden. “Wij moeten met andere wapens vechten omdat we voetballend te kort komen. We spelen hard maar niet gemeen. Ik heb Bergkamp hoog zitten. Ik ken hem uit de Italiaanse Serie A als een gentleman. Hij is in mijn ogen op dit moment een van de beste voetballers. Maar het is niet aardig van hem om zoiets te zeggen. Wat, 23 overtredingen, waren het er niet 28? Als hij zo wordt aangepakt dan zal de scheidsrechter daar tegen optreden. Gemene overtredingen worden altijd nog bestraft met een rode kaart.”

Malta kent eigenlijk slechts één speler die het een tegenstander met zuiver spel moeilijk kan maken. Het is de 31-jarige Carmel Busuttil, de eenzame spits van de Maltezers. AC Milan was zijn droom, maar hij speelde zes jaar voor Racing Genk nadat hij zestien keer had gescoord in het nationale team. Een jaar geleden kon hij geen overeenstemming bereiken over contractverlenging en keerde hij terug naar zijn geboorteland, waar hij nu uitkomt voor FC Sliema Wanderers. Prompt kwam hij in conflict met de Maltezer bond wegens zijn persoonlijke schoenensponsor Mizuno. De ploeg van Malta voetbalt op Lotto. De bond MFA dreigde hem een boete op te leggen van 50.000 gulden en Busuttil zei daarop te zullen bedanken voor het nationale team. Dat zou hem weer op een levenslange schorsing komen te staan, vandaar dat hij zich tegen wil en dank beschikbaar houdt voor het nationale team.

Vanavond zal blijken in hoeverre hij onder die motivatie het Nederlands elftal nog het leven zuur zal maken. Waarschijnlijk is bondscoach Ghedin eerder uit zijn lijden verlost. Zijn contract loopt na het kwalificatietoernooi af. Dan hoeft hij zich niet meer druk te maken om de meedogenloze kritiek in de media na weer een nederlaag.