Rabobank wil op zaterdag ouderwets bankieren

AMSTERDAM, 9 OKT. Op de ene hoek van het Minervaplein rijden twee personenauto's op elkaar. Flinke blikschade. Er vormt zich een kluitje toeschouwers. Op de tegenoverliggende hoek, in het kantoor van de Rabobank, is het doodstil. De Rabobank in Amsterdam is voor het eerst op zaterdag open, met drie kantoren: Minervalaan, Dam en het Wilhelminaplantsoen in Diemen.

Zaterdag uw bankzaken regelen?, vraagt de poster. Dat er rond het middaguur geen klant op het kantoor te bespeuren valt, ligt aan het tijdstip, oppert baliemedewerkster Marga (“Ik weet niet of ik dit allemaal wel mag vertellen”). Vanaf haar strategische baliepositie leidt zij de in- en uitgaande mensenstromen. Een stuk of twintig klanten schat Marga tot dan toe. De animo is groter dan zij gedacht had. De helft van de klanten komt voor gewone transacties, zoals geld opnemen, de andere helft komt voor financieel advies. In totaal zijn er op de Minervalaan vijf werknemers in touw.

De Rabobank is niet de eerste bank die op zaterdag de deuren opent. Ook bij ABN Amro en ING lopen experimenten om te kijken of een zaterdag-openstelling rendabel kan zijn. Maar bij deze banken is de proef vooralsnog beperkt gebleven tot één kantoor. Klanten moeten van te voren een afspraak maken en kunnen alleen terecht voor advies. Bij de Rabo gaat het om enkele tientallen vestigingen, van Amsterdam tot Terneuzen, en kunnen de klanten voor vrijwel alle bankdiensten direct terecht.

Dat de banken nu serieus nadenken over openstelling op zaterdag - en straks wellicht ook in de avonduren - is het directe gevolg van de collectieve arbeidsvoorwaardenovereenkomst (CAO) die eerder dit jaar voor de bancaire sector zijn gemaakt. Op basis van toen gemaakte afspraken krijgen de ruim 100.000 bank-medewerkers uiterlijk per 1 oktober 1996 een 36-urige werkweek. In ruil voor de kortere werkweek (bedoeld om de afkalving van werkgelegenheid te remmen) krijgen de werknemers tot 1998 nauwelijks collectieve loonsverhogingen. Omdat bovendien de toeslagen voor werken in het weekeinde en de avonduren grotendeels zijn afgebouwd, is het voor de banken nu veel rendabeler om de bedrijfstijd te verlengen.

Wat de Rabobank betreft moet de openstelling op zaterdag er toe bijdragen dat het afgebrokkelde contact met de klanten weer wordt hersteld. “Sinds de introductie van de geldautomaten schudden wij onze klanten steeds minder vaak de hand. Wij willen de ouderwetse vorm van bankieren weer een kans geven”, stelt Th. Guntenaar, onderdirecteur Rabobank Amsterdam. Uit een enquête onder het klantenbestand bleek volgens hem dat ruim een kwart van de mensen graag de mogelijkheid wilde hebben om op zaterdag binnen te lopen.

Zelf ziet de bank op zaterdag bij voorkeur mensen binnen komen die op zoek zijn naar advies (voor een hypotheek of pensioenregeling), maar daar doordeweeks vanwege hun werk geen tijd voor kunnen vrijmaken. Voor de bank zijn dergelijke klanten zeer welkom, omdat juist op deze transacties winst valt te boeken. “De zaterdag-openstelling is al een succes wanneer de extra kosten niet leiden tot een afname van de winst. Maar het is natuurlijk leuker als de winst toeneemt”, zegt Guntenaar. Vindt het personeel het leuk om op zaterdag te werken? Volgens de onder-directeur heeft het merendeel van de werknemers er geen bezwaar tegen om af en toe op zaterdag te worden ingeroosterd. Het personeel houdt zich desgevraagd op de vlakte. “Dat houd ik liever voor mij”, zegt medewerkster Marga.

Het Rabokantoor in hartje Amsterdam, op de hoek van de Dam en de Kalverstraat, heeft zatermiddag een behoorlijke aanloop. De nummertjesautomaat is in bedrijf, maar de twee vrouwen en een man die achter de balies zitten kunnen de aanloop gemakkelijk aan. De eerste drie uur waren er enkele tientallen klanten, schat de receptioniste. “Het is niet echt rustig”. Van advieswerk lijken de klanten hier niet gediend te zijn. Het kantoor op de Dam zit middenin de toeristenstroom: veel buitenlanders die geld wisselen. Dat de bank op zaterdag open is, wekt bij hen geen verbazing op. “Ik nam gewoon de gok dat de bank open zou zijn”, zegt een Brit die geld komt wisselen. In Engeland is het ook zo. De mededeling dat deze bank vandaag voor het eerst open is, ontlokt hem pas een ongelovige blik.