Fiscale aftrekbaarheid smeergeld wordt geschrapt; Duits belastingpakket rond

BONN, 28 JULI. Na een maandenlang gevecht zijn de Duitse regeringspartijen en de SPD het gisteravond eens geworden over het belastingpakket voor 1996 en een stapsgewijze verhoging van kinderbijslagen en belastingvrije sommen tot 1999. Besloten werd ook de fiscale aftrekbaarheid van in Duitsland betaald smeergeld te schrappen.

Het belastingpakket van minister Theo Waigel (CSU, financiën) was al enkele keren aanvaard in de Bondsdag, maar afgewezen in de Bondsraad, waar de SPD een meerderheid heeft. Naar een oplossing werd al weken gezocht in de zogeheten “Vermittlungsausschuss” van de beide kamers van het Duitse parlement, waarin Saarlands minister-president Oskar Lafontaine de eerste onderhandelaar van de SPD is.

Het slepende gevecht was om twee bijkomende redenen extra moeilijk: 1) het Constitutionele Hof in Karlsruhe had Waigel vorig jaar opgedragen om zo snel mogelijk het zogeheten fiscale “Existenzminimum” voor ongehuwden op 13.000 mark per jaar te brengen en 2) binnen de door de SPD geregeerde deelstaten (die samen de meerderheid in de Bondsraad hebben) heerste verdeeldheid over de financiering van de kinderbijslagverhoging, die de Duitse Länder zelf voor een deel moeten betalen.

SPD-voorzitter Rudolf Scharping wilde een verhoging van de kinderbijslagen tot 250 mark in 1997 voor het eerste en tweede kind, maar Waigel vond het om budgettaire redenen onmogelijk om tot 1999 verder te gaan dan een geleidelijke verhoging tot 220. Begin vorige week hadden Scharpings partijgenoten Gerhard Schröder, premier Nedersaksen, en Henning Vosscherau, burgemeester in de stad-staat Hamburg, de SPD-onderhandelingspositie verzwakt door schriftelijk mee te delen dat zij weigerden hun aandeel in de kosten van een kinderbijslagverhoging tot 250 mark te dragen en anders desnoods de kant van Waigel zouden kiezen.

Het gisteren gevonden compromis, dat Waigel en Lafontaine “fair” noemden, houdt in: 1) de kinderbijslagen stijgen begin volgend jaar tot 200 en januari '97 tot 220 mark (extra kosten 18,5 miljard mark). De nationale overheid neemt een wettelijke verplichting op zich om 74 procent van de totale kinderbijslag en fiscale kinderaftrek te dragen.

De gemeenten en de deelstaten dragen 24 procent, waarvoor zij - ter financiering van hun aandeel in de kosten van het nu gevonden compromis - een nieuwe compensatie van 5,5 procent krijgen uit de nationale BTW-opbrengst; 2) de belastingvrije som wordt van 12.100 mark in 1997 via jaarlijkse tussenstapjes 13.000 mark in 1999 (ongehuwden, gehuwden: 26.000); 3) naast belastingverlichting voor jaarinkomens tot 55.000 mark (ongehuwden, gehuwden: 110.000) verdwijnen een reeks subsidies en fiscale aftrekposten, zoals die voor werk- en studeerkamers thuis en voor auto's die zowel privé als zakelijk worden gebruikt; 4) mede onder druk van de discussie over de afgelopen maanden gebleken smeergeldpraktijken in Duitsland, wordt de fiscale aftrekbaarheid van smeergeldbetalingen geschrapt. Oorspronkelijk had Waigel zoiets alleen in het verband van een Europese regeling gewild.